Η δολοφονία του Σωτήρη Πέτρουλα και η εποχή του

«...Μάρτυρες, ήρωες οδηγούνε τα γαλάζια μάτια σου μας καλούνε...»

Στις 21 Ιούλη του 1965, το βράδυ έπεφτε νεκρός στην Αθήνα από τα χτυπήματα των αστυνομικών ο νεολαίος αγωνιστής, στέλεχος της Δημοκρατικής Νεολαίας Λαμπράκη Σωτήρης Πέτρουλας. Το όνομα του γίνεται τραγούδι. Η μνήμη του τιμάται μέχρι σήμερα μαζί με άλλους αγωνιστές που πότισαν με το αίμα τους το δένδρο της λευτεριάς. Παρακάτω παρουσιάζουμε ένα μικρό αφιέρωμα στηριγμένο σε διάφορα αφιερώματα (π.χ ΠΟΝΤΙΚΙ, ΚΟΜΕΠ, ιστοσελίδες, βιβλία κ.α) για τη δράση του καθώς και την εποχή που αυτή πραγματοποιήθηκε. Του Αλέξανδρου Χατζηκώστα. 

Ο Σωτήρης Πέτρουλας γεννήθηκε στο Οίτυλο της Μάνης το 1942 από γονείς αγρότες. Το 1946 η οικογένεια Πέτρουλα καταφεύγει στην Αθήνα για να διασωθεί από τη δολοφονική μανία των ένοπλων συμμοριών της Δεξιάς.
 

Ο Σωτήρης Πέτρουλας εγγράφεται στο δημοτικό σχολείο της περιοχής Ακαδημία Πλάτωνος και ταυτόχρονα αρχίζει να εργάζεται και να μπαίνει στα βάσανα της καθημερινής βιοπάλης. Τελειώνοντας το δημοτικό το 1954 εγγράφεται στη Μέση Εμπορική Σχολή Εμποροϋπαλλήλων Αθηνών στην πλατεία Μητροπόλεως, και μετά από τη φοίτηση τριών τάξεων εγγράφεται στη Μέση Εμπορική στην πλατεία Κουμουνδούρου, την οποία και τελειώνει το 1960. Σ` όλα αυτά τα χρόνια εξακολουθεί να εργάζεται και παράλληλα να είναι άριστος μαθητής και να συμμετέχει στο μαζικό μαθητικό κίνημα. 

 

Η τελευταία χρονιά της μαθητικής του ζωής αποτελεί βασικό σταθμό της ζωής του. Μαζί με άλλους συμμαθητές του αρνείται να γράψει έκθεση με σοβινιστικό και αντιλαϊκό περιεχόμενο. Συνειδητοποιεί την ανάγκη της οργανωμένης πάλης και εντάσσεται στην οργάνωση της Νεολαίας της ΕΔΑ. Τον Οκτώβρη του 1960 ύστερα από εξετάσεις εισάγεται στην Ανωτάτη Εμπορική Σχολή παίρνοντας υποτροφία 12.000 δραχμών και αρχίζοντας έτσι τη φοιτητική του σταδιοδρομία που δεν έμελλε να την ολοκληρώσει. Γρήγορα μέσα από την καθημερινή του δραστηριότητα αναδεικνύεται σαν ένα από τα πιο συνεπή και συνειδητά στελέχη του φοιτητικού κινήματος και γίνεται στέλεχος της Ν. ΕΔΑ, εκλεγμένος από τους συναδέλφους του αναλαμβάνει την καθοδήγηση της οργάνωσης της Ανωτάτης Εμπορικής ως γραμματέας της. Για πολιτικούς λόγους αποβλήθηκε για έναν χρόνο από τη σχολή.
 

Στους αγώνες για το 114 και το 15% αποτελεί ένα από τα βασικά καθοδηγητικά στελέχη. Τον Ιούλιο του 1962 είναι επικεφαλής ενός συνεργείου που υψώνει τη σημαία του 114 στην Ακρόπολη, στο υπουργείο Βιομηχανίας και το Πανεπιστήμιο.

«Πάλευε και μάθαινε, μάθαινε και πάλευε». Είναι η κατευθυντήρια πολιτική του φιλοσοφία. Μέλος της Διοικούσας Επιτροπής της Νεολαίας Ε.Δ.Α. ερχόταν σε σύγκρουση με το κλίμα τρομοκρατίας που επικρατούσε στα Πανεπιστήμια με κύριο εκφραστή την Ε.Κ.Ο.Φ. καθώς και με το Σπουδαστικό Τμήμα της Ασφάλειας.
 

Στις εκλογικές εξορμήσεις της ΕΔΑ του 1963-64 παίρνει ενεργό μέρος στο σπάσιμο της τρομοκρατίας με τις περιοδείες των πούλμαν των νέων δημοκρατών στις επαρχίες. Αν και διαφωνούσε με τη συγχώνευση της Νεολαίας της ΕΔΑ με τη Δημοκρατική Κίνηση Νέων Γρηγόρης Λαμπράκης ασκώντας παράλληλα κριτική σε πολιτικές και ιδεολογικές επιλογές της ΕΔΑ, θα προσχωρήσει στη Δημοκρατική Νεολαία Λαμπράκη, και θα πάρει μέρος στο πρώτο της Ιδρυτικό Συνέδριο το Μάρτη του 1965 για να δολοφονηθεί λίγο αργότερα αγωνιζόμενος για τη δημοκρατία στη μεγάλη διαδήλωση της νεολαίας της Αθήνας στις 21 Ιουλίου 1965.

Η κηδεία τους μετατρέπεται σε μία τεράστια λαϊκή διαδήλωση. Να σημειώσουμε ακόμη πως στην Μεταπολίτευση και τους πρώτους μήνες του 1975 το Δ.Σ. του τότε Συλλόγου αποφάσισε να ονομάσει το Σύλλογο Φοιτητών της Ανωτάτης Σχολής Οικονομικών και Εμπορικών Επιστημών σε "Σωτήρη Πέτρουλα". Ταυτόχρονα αποφάσισε να ανακηρύξει τον Πέτρουλα επίτιμο μέλος του.

Δολοφονία με πολλά ερωτηματικά
 

Και τη μοιραία νύχτα της 21ης Ιουλίου χτυπημένος συλλαμβάνεται από αστυνομικούς στις 10:00 το βράδυ στη συμβολή των οδών Σταδίου και Χρήστου Λαδά. Η πρώτη καταγραφή του χτυπημένου Πέτρουλα αναφέρεται στις 03:00 το πρωί της 22ας Ιουλίου στο Σταθμό Α' Βοηθειών στην Γ' Σεπτεμβρίου όπου και διαπιστώνεται ο θάνατός του. Αυτόματα εκτυλίσσεται μια λυσσαλέα προσπάθεια γρήγορης ταφής -πριν καν ανατείλει ο ήλιος- και απόκρυψης της αλήθειας.
 

Ωστόσο τα ερωτήματα γύρω από τις συνθήκες θανάτου του παραμένουν αναπάντητα μέχρι σήμερα:
 

-Που βρισκόταν ο Πέτρουλας από τις 10:00 μ.μ. που τον παραλαμβάνει η κλούβα μέχρι τις 3:00 π.μ. που δηλώνεται στο Σταθμό Α' Βοηθειών ; 

-Είναι τυχαίο ότι αστυνομικοί με στολές γιατρών διαπίστωσαν το θάνατό του ; 

-Γιατί επιδίωξαν την ταφή του κρυφά από τους δικούς του και πριν ανατείλει ο ήλιος; 

-Γιατί δεν επέτρεψαν σε γιατρούς της οικογένειας Πέτρουλα να κάνουν νεκροψία; 

-Η επίσημη κρατική ιατροδικαστική εκδοχή κάνει λόγο για θάνατο από ασφυξία λόγω δακρυγόνου. Πώς όμως εξηγούνται τα ολικά σχισίματα στο λαιμό του που διαπίστωσαν οι δικοί του όταν πήραν τον νεκρό; Μήπως ήθελαν να καλύψουν τις μελανιές από πιθανό στραγγαλισμό; 

-Είναι αλήθεια ότι είχαν εκδοθεί και αεροπορικά εισιτήρια προκειμένου να φυγαδευτεί ο νεκρός και να πεταχτεί στη θάλασσα σύμφωνα με τη μαρτυρία της Μάνας; 

-Είναι αλήθεια πως είχαν αφαιρεθεί από το νεκρό ο εγκέφαλος και τα πνευμόνια πράγμα που θα αποδείκνυε την πραγματική αιτία θανάτου; Η εκταφή πάντως, όπως μαρτυρεί η Μάνα, απέδειξε πως το κρανίο του Πέτρουλα είχε δεχθεί ραφή από χειρουργική επέμβαση. 

Η μαρτυρία της μάνας
 

"...Εκείνο το βράδυ μου τηλεφώνησε πως θα αργούσε. Ασυναίσθητα προέτρεψα τ' αδέρφια του να φάνε και να ξαπλώσουν. Όμως εκείνα τον περίμεναν. Περιμένοντάς τον, λαγοκοιμήθηκα. Ξάφνου το κουδούνι χτύπησε δαιμονισμένα. Ήταν από την χωροφυλακή. Τι να ήθελαν τέτοια ώρα Παναγιά μου; Ρωτούσαν για το Σωτήρη.

- Μέσα είναι, κοιμάται και τρέχω αλαφιασμένη προς το δωμάτιό του. Η θέα του άδειου κρεβατιού μου πάγωσε την καρδιά. Κάτι κακό συμβαίνει.

- Μην πανικοβάλλεστε. Τον έχουν λίγο χτυπημένο σε νοσοκομείο. Να μην διανοείστε ότι θα κάνετε ρούπι από εδώ.

- Μου πήρατε το παιδί και μας κρατάτε και κρατούμενους άθλιοι.

- Πάρτε το όπως θέλετε. Από εδώ δε θα το κουνήσετε.

Σαν αγρίμι στο κλουβί, πληγωμένη από το να μην μπορώ να δω τ' αγόρι μου. Η ώρα προχώρησε. Αυτή τη φορά άνθρωποι της ΕΔΑ πέρασαν το κατώφλι του ανήσυχου σπιτιού. Έκαναν πως δε γνώριζαν, όμως το κακό το μήνυσαν στον άνδρα μου. Εγώ αγνοούσα τα πάντα.

Σε λίγο η Αστυνομία μας οδηγεί στην Ασφάλεια. Τέτοια εντολή είχαν. Τίποτα παραπάνω. Μα πως να ησυχάσω στο τζιπ; Να σου στερούν το ακριβοπαίδι σου, να μην ξέρεις που βρίσκεται το σπλάχνο σου, πως να είναι, χτυπημένος, μονάχος;

- Που μας πάτε επιτέλους; Δεν φτάνει που μας πήρατε το παιδί, μας θέλετε και κρατούμενους;

Στο τμήμα, μας φέρανε γλυκό. Ακούς γλυκό κανταΐφι στις 04:00 τα μεσάνυχτα. Εγώ δε θέλω γλυκό, τους λέω, τρίψτε το στα μούτρα σας, εγώ θέλω το γιο μου. Αρπάζω όποιον βρίσκω μπροστά μου και λέω: βρε παλιόσκυλα, σκοτώνετε τα παιδιά του λαού με πενταροδεκάρες. Μάνα δε σας γέννησε κι εσάς, μάνα δεν κλαίει για σας; 

Την ίδια ώρα στο γραφείο του Καραμπέτσου (αρχηγός Αστυνομίας) πιέζουν τον άντρα μου να υπογράψει ότι ήταν ατύχημα.

Και υπογράφει... 

Φόνος εκ προ μελέτης

-Είμαστε πρόθυμοι να διαθέσουμε τα έξοδα της κηδείας.

Παιδί μου, λεβέντη μου, αηδόνι και λιοντάρι.

Κακούργοι, καταραμένοι να' στε.."

- Σκότωσαν το Σωτήρη.

-Τον πήγαν στο Νεκροτομείο. Οι μπάτσοι έχουν ζώσει την περιοχή και δεν αφήνουν κανένα να πλησιάσει.

"...Κάποιος, ευλογημένος να' ναι, κρυφά μου μηνύει να τρέξουμε στην Κοκκινιά. Σκοπεύουν να τον θάψουν μόλις βγει ο ήλιος. Τρέχουμε. Ένα μικρό γεροντάκι, παπάς, μας πλησιάζει. Μας δείχνει τον τάφο που πριν λίγο επιχείρησαν να θάψουν το Σωτήρη μου.

- Χριστιανική κηδεία στις 01:00 τα μεσάνυχτα. Δεν έχετε επιτέλους ούτε ιερό ούτε όσιο; Πριν βγει ο ήλιος μου ζητάτε λειτουργία; Ούτε οι Γερμανοί δεν το αποτόλμησαν. Αντίχριστοι. Είχε αντιδράσει καθοριστικά ο παπάς..."

- Το πτώμα του Σωτήρη εξαφανίστηκε από το Νεκροτομείο. Απαγωγή νεκρού, για φαντάσου !

Ο Μίκης όμως μαζί με Μπριλλάκη, Νεφελούδη, Ηλιόπουλο, κινούνται δραστήρια για να σταματήσουν την ταφή και να γίνει νεκροψία με την παρουσία γιατρών της οικογένειας. Διότι λένε υπάρχουν πληροφορίες πως ο Σωτήρης στραγγαλίστηκε. Όλοι στο Νεκροταφείο της Κοκκινιάς.

"...Καψάσκης προς Τούμπα: Κύριε υπουργέ, παραιτούμαι, είμαι εγκλωβισμένος από δικηγόρους. Ο Ηλιόπουλος παίρνει βίαια το ακουστικό.

- Θέλουμε το νεκρό μας στο σπίτι.

- Και που θα τον θάψετε;

- Στον κήπο μου δολοφόνοι, αρκεί να μας τον δώσετε. Να τον χαρώ για τελευταία φορά. Έστω και σιωπηλό.

- Τ' ακούς Τούμπα; λέει η Μάνα. Φοβάστε το Σωτήρη μου ακόμα και νεκρό;

- Πάρτε τον λοιπόν αλλά να ξέρετε κ. Ηλιόπουλε ότι αναλαμβάνετε ευθύνες για οτιδήποτε κι αν συμβεί. (απόκριση Τούμπα)

- Εγώ δεν υπογράφω συναλλαγματικές. Ο λαός κλαίει το νεκρό του. Εσείς να προσέχετε πως πορεύεστε..."

«Ιουλιανά» 1965
 

Τα γεγονότα της 15ης του Ιούλη 1965, καθώς και εκείνα που τα ακολούθησαν και που καθιερώθηκαν ως «Ιουλιανά» ήταν από τα πιο σημαντικά της περιόδου μετά το 1950 και μέχρι τις παραμονές της δικτατορίας του 1967-1974.
 

Η σημασία τους καθορίζεται από τη μεγάλη όξυνση και τη διάρκεια που πήραν οι εγχώριες ενδοαστικές αντιθέσεις, πάντα σε συνδυασμό με την άμεση εμπλοκή του ξένου παράγοντα (ΗΠΑ) και τους γενικότερους σχεδιασμούς του στην περιοχή (Κυπριακό) και που έστρωσαν το δρόμο για την επιβολή της δικτατορίας.

Ταυτόχρονα, τα «Ιουλιανά» προσφέρουν επίκαιρα διδάγματα ως προς το ρόλο του λαϊκού παράγοντα εκείνης της περιόδου, από την άποψη του βαθμού συνειδητοποίησης.
 

Bρισκόμαστε στον Ιούλιο του 1965. Περίοδος έντονων πολιτικών ζυμώσεων και αναταραχών. Περίοδος όπου η δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση του Γ. Παπανδρέου αμφισβητείται στην άσκηση των καθηκόντων της από το νέο βασιλιά Κωνσταντίνο. Η κυβέρνηση της Ένωσης Κέντρου αντιλαμβανόμενη τον ανακτορικό ρόλο που παίζει ο Υπουργός Εθνικής Αμύνης Π. Γαρουφαλιάς, ζητά την αντικατάστασή του, αλλά παρεμποδίζεται από τον Κωνσταντίνο, που δεν υπογράφει το αντίστοιχο Βασιλικό Διάταγμα. Πρωθυπουργός και Βασιλιάς ανταλλάσσουν πέντε επιστολές, όπου, τελικά διαπιστώνεται, ότι η κυβέρνηση τελεί υπό βασιλική κηδεμονία.

Ο Γ. Παπανδρέου δεν αποδέχεται τον εξευτελισμό και στις 15 Ιουλίου παραιτείται. Ο λαός ξεχύνεται στους δρόμους εκδηλώνοντας την πίστη του στην νόμιμη κυβέρνηση του (την οποία είχε εκλέξει 1,5 χρόνο πριν, τον Φλεβάρη του '69 με 52,72% και 171 έδρες). Ταυτόχρονα στα ανάκτορα αναζητούνται βουλευτές από την Ένωση Κέντρου για το σχηματισμό νέας κυβέρνησης. Είναι οι λεγόμενοι αποστάτες, που θα καταφέρουν να πάρουν από τη Βουλή ψήφο εμπιστοσύνης, το Σεπτέμβρη, αφού έχουν ήδη προηγηθεί δύο αποτυχημένες προσπάθειες σχηματισμού κυβέρνησης. Όλο αυτό το διάστημα της αυλικής συνταγματικής εκτροπής, ο λαός βρίσκεται κάθε νύχτα στους δρόμους, δίνοντας με δυναμισμό τη δική του μάχη υπέρ της Δημοκρατίας.
Σε εκείνες τις πρώτες διαδηλώσεις και συγκεκριμένα το βράδυ της 21ης Ιουλίου 1965 βρίσκει το θάνατο ο φοιτητής της Ανωτάτης Εμπορικής, Σωτήρης Πέτρουλας. Εδώ θα πρέπει να θυμίσουμε ότι εκείνη την περίοδο δημιουργείται το κίνημα του "114" (ένα, ένα, τέσσερα), που αναφέρεται στο τελευταίο άρθρο του Συντάγματος "Η τήρησις του Συντάγματος επαφίεται στον πατριωτισμό των Ελλήνων" και αντιπροσώπευε το αίσθημα του λαού για Δημοκρατία, ενάντια στις παρεμβάσεις του Παλατιού. 

Τι προηγήθηκε
 

Στις εκλογές της 3ης του Νοέμβρη 1963 η «Ένωση Κέντρου» επιβλήθηκε της ΕΡΕ, κερδίζοντας τις 138 έδρες από τις 300 της Βουλής. Η ΕΡΕ πήρε τις 132.

Μη μπορώντας να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση, η «Ένωση Κέντρου» επιδίωξε δεύτερη εκλογική αναμέτρηση. Στις εκλογές που έγιναν την 16η του Φλεβάρη 1964 κέρδισε 171 έδρες, η ΕΡΕ μαζί με το «Κόμμα των Προοδευτικών» του Σπύρου Μαρκεζίνη 107 έδρες (99 και 8) και η ΕΔΑ 22. (Να σημειωθεί ότι τότε η ΕΔΑ δεν κατάρτισε συνδυασμούς σε 24 εκλογικές περιφέρειες, ώστε οι ψηφοφόροι της να ψηφίσουν την «Ένωση Κέντρου», για να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση, όπως και έγινε)...

Η πολιτική της «Ένωσης Κέντρου» έχει εξυμνηθεί από τους πολιτικούς και άλλους κύκλους του «κεντρώου» χώρου και σε συνέχεια από το ΠΑΣΟΚ. Έχει μάλιστα χαρακτηριστεί ως μικρό φωτεινό διάλειμμα μιας μακριάς σκοτεινής πολιτικής περιόδου. Η κυβέρνηση της «Ένωσης Κέντρου» αύξησε μισθούς και μεροκάματα, ρύθμισε τα αγροτικά χρέη, κατάργησε μια σειρά ψηφίσματα του εμφυλίου πολέμου, έβαλε σε αχρησία τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων στο μεγαλύτερο βαθμό (εξαιρέθηκαν οι δημόσιοι υπάλληλοι) και απέλυσε τους περισσότερους απ' τους εναπομείναντες πολιτικούς κρατούμενους. Προώθησε ορισμένους εκσυγχρονισμούς και στην εκπαίδευση. Αυτή ήταν η μια όψη του νομίσματος.

Γιατί: Η «Ένωση Κέντρου» αρνήθηκε να απελευθερώσει όσους πολιτικούς κρατούμενους είχαν καταδικαστεί με το νόμο 375/1936 για κατασκοπία. Αυτοί αφέθηκαν ελεύθεροι αργότερα, το 1966, από την κυβέρνηση του Στ. Στεφανόπουλου (κυβέρνηση της... «αποστασίας»)! Στο ζήτημα του επαναπατρισμού των πολιτικών προσφύγων η «Ένωση Κέντρου» ακολούθησε την ίδια τακτική με της ΕΡΕ: Την κατά περίπτωση έγκριση των αιτήσεων επαναπατρισμού. Και βεβαίως δεν κατάργησε τους νόμους 375 και 509/1947 (που έθετε εκτός νόμου το ΚΚΕ), ενώ δε θέλησε να αναγνωρίσει ούτε την ΕΑΜική Αντίσταση!

Παράλληλα, η κυβέρνηση της «Ένωσης Κέντρου» επιχείρησε με την περιβόητη εγκύκλιο 1010 να διαλύσει τη «Δημοκρατική Νεολαία Λαμπράκη» στα σχολεία, ενώ απειλούσε προοδευτικούς καθηγητές με απόλυση και τους καλούσε να γίνουν χαφιέδες! Κατά μαρτυρία του Π. Κανελλόπουλου, που δε διαψεύσθηκε, ο Γ. Παπανδρέου του είχε πει πως εξέταζε το ενδεχόμενο διάλυσης με νόμο γενικά της «Δ.Ν. Λαμπράκη».
 

Το αίτημα «15% για την Παιδεία», για το οποίο είχαν προηγηθεί σκληροί αγώνες, παραπέμφθηκε από το «Κέντρο» στις ελληνικές καλένδες. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Ας προστεθεί ακόμη, όσον αφορά στα πεπραγμένα της «Ενωσης Κέντρου», ότι την προβοκάτσια στον Γοργοπόταμο, όπου βρήκαν το θάνατο 13 άνθρωποι και τραυματίστηκαν 39, ο Γ. Παπανδρέου τη χαρακτήρισε ατύχημα!!
 

Αλλά εκεί που η «Ενωση Κέντρου» κυριολεκτικά αθέτησε κάθε προεκλογική υπόσχεση, ήταν ο Στρατός και τα Σώματα Ασφαλείας. Στην ουσία δεν αποτόλμησε ούτε πέτρα να κινήσει. Ο ΙΔΕΑ και οι φιλοβασιλικοί παρέμειναν ακλόνητοι στις θέσεις τους συνωμοτώντας και προκαλώντας ανοιχτά.

Στα «Ιουλιανά» ο Γ. Παπανδρέου εξέφραζε επιγραμματικά τον πυρήνα της σύγκρουσης: «Ποιος κυβερνά αυτόν τον τόπον; Ο βασιλεύς ή ο λαός; Στο πολίτευμα της βασιλευομένης δημοκρατίας ο βασιλεύς βασιλεύει και ο λαός κυβερνά μέσω των νομίμως εκλεγομένων εκπροσώπων του».

Οι «αποστάτες» από την πλευρά τους ισχυρίστηκαν ότι συγκρούστηκαν με τον Γ. Παπανδρέου και στήριξαν κεντροδεξιές κυβερνήσεις, επειδή ήθελαν να αποτρέψουν ανώμαλες εξελίξεις. Όπως έλεγαν, εκεί οδηγούσε η σύγκρουση Παπανδρέου - Ανακτόρων.

Οι «αποστάτες» ενεργήσανε με συνέπεια, όσον αφορά στην υπεράσπιση των ταξικών συμφερόντων που εξέφραζαν και που εκείνη τη στιγμή πίστευαν ότι έπρεπε να τα υπερασπιστούν με τον συγκεκριμένο τρόπο. Γι' αυτό ακριβώς ο χαρακτηρισμός «αποστάτες» δεν αποδίδει την πραγματικότητα. Και όχι μόνο αυτό, αλλά επιπλέον φορτίστηκε συναισθηματικά από το «Κέντρο» και το ΠΑΣΟΚ και παράλληλα συσκοτίστηκε έντεχνα η ουσία της πράξης των «αποστατών», για να κρυφτεί ο εξίσου βαθιά ταξικός χαρακτήρας της «Ενωσης Κέντρου» και η πολιτική της, όπως και του ΠΑΣΟΚ αργότερα.

Τόσο το «Κέντρο» όσο και το ΠΑΣΟΚ αποσιώπησαν ότι το φαινόμενο της λεγόμενης αποστασίας κάθε άλλο παρά πρωτοφανές ήταν. Και μάλιστα, ότι από τους πρώτους διδάξαντες μετά τον πόλεμο ήταν ο ίδιος ο Γ. Παπανδρέου, ο οποίος στις εκλογές του 1952 συνεργάστηκε με τον «Ελληνικό Συναγερμό» του Παπάγου, παίρνοντας μαζί του και άλλους φίλους του βουλευτές.

Η μεταπήδησή τους δεν ήταν η μόνη. Τότε ακριβώς 35 πρώην υπουργοί και βουλευτές του «φιλελεύθερου» χώρου τάχθηκαν με τον Παπάγο. Ενώ το 1958 οι Γ. Ράλλης και Παν. Παπαληγούρας, μαζί με άλλους 13 βουλευτές της ΕΡΕ, «έριξαν» την κυβέρνηση Καραμανλή.

 

Το κίνημα των 70 ημερών - Η πολιτική της ΕΔΑ
 

Το κίνημα των 70 ημερών (16/7 - 25/9) ήταν λαϊκή έξαρση, που, αν και χρωματίστηκε από την ηρωική και επίμονη δράση πλατιών μαζών, δεν έβγαινε από τα συνταγματικώς οριζόμενα.
 

Το πολιτικό στίγμα της σύγκρουσης δεν μπορεί να αναζητηθεί έξω από τα συνθήματα που κυριάρχησαν στις συνεχείς μεγάλες και μικρές διαδηλώσεις της εποχής, καθώς και έξω από τις επιδιώξεις των πολιτικών κομμάτων που οργάνωσαν τις κινητοποιήσεις και συμμετείχαν σε αυτές (ΕΔΑ, «Ενωση Κέντρου»).

Τη σφραγίδα σε εκείνα τα γεγονότα την έβαλαν τα κυρίαρχα συνθήματα: «114», «Κάτω οι αυλόδουλοι», «Δημοκρατία», «Παπανδρέου», «Προδότες», «Μητσοτάκη κάθαρμα», «αποσταCΙΑ», «Κάτω η χούντα» κ.ά. Στο ίδιο πλαίσιο κινήθηκε και η σάτιρα, που έβγαλε πολύ γέλιο, στη σκιτσογραφία και στις επιθεωρήσεις.

Σε αυτή τη βάση, ο Γ. Παπανδρέου χρησιμοποίησε το λαϊκό κίνημα.
 

Υπήρχαν, βεβαίως, και συνθήματα, όπως «Εξω οι Αμερικανοί», «Κάτω η μοναρχία», «Πάρ' τη μάνα σου και μπρος», σαφώς πιο προωθημένα από τα προηγούμενα, που φωνάζονταν κυρίως από δυνάμεις της «Νεολαίας Λαμπράκη».

Η ηγεσία της ΕΔΑ δεν έβλεπε άλλη διέξοδο για το λαό από την αναφανδόν υποστήριξη της «Ένωσης Κέντρου». Συμπαρατάχθηκε μαζί της σε όλα τα επίπεδα.

Στρατηγική γραμμή της ΕΔΑ ήταν η πολιτική της συνεργασίας των δημοκρατικών δυνάμεων, για το προχώρημα της οποίας απωθούνταν σε δεύτερη μοίρα ακόμη και η κριτική προς το «Κέντρο» για τη μη τήρηση των προεκλογικών του δεσμεύσεων. Επιπλέον, για να μη ...δυσκολεύει τα πράγματα, η ηγεσία της ΕΔΑ πάλευε, ενώ θεωρούσε μαξιμαλιστική και αριστερίστικη την πάλη για την ντε φάκτο επιβολή της νομιμοποίησης του ΚΚΕ.
 

Έτσι, η μόνη «προοπτική» που απέμενε στο λαό, ήταν εκείνη που επαφιόταν στους χειρισμούς της ηγεσίας του «Κέντρου»…
 

Μπορούμε να υποστηρίξουμε ότι και τα πιο προχωρημένα συνθήματα και διαθέσεις της περιόδου των «Ιουλιανών» εξέφραζαν ως προοπτική το πολίτευμα που εγκαθιδρύθηκε αργότερα με τη συμβολή της ΝΔ και των «Κέντρου» - ΠΑΣΟΚ. Και πρέπει να επισημάνουμε ότι η ίδρυση και η ανάπτυξη του ΠΑΣΟΚ πήγασε από τα χρόνια εκείνα, τότε δηλαδή, που: Οι Παπανδρέου λατρεύτηκαν και πλατιές λαϊκές μάζες, σε αυτές και ένα τμήμα της Αριστεράς, είδαν τα όνειρά τους να παίρνουν σάρκα και οστά στον αστικό εκσυγχρονισμό που εξέφραζε το «Κέντρο» και κυρίως η «αριστερή» του πτέρυγα υπό τον Ανδρέα Παπανδρέου!..
 

Οι εξελίξεις των χρόνων 1965-1966 είχαν στρώσει το δρόμο στην επιβολή της στρατιωτικής δικτατορίας. Το τμήμα της άρχουσας τάξης, που είχε δύναμη στον πιο ισχυρό μηχανισμό του κράτους, στο Στρατό, σε συνεργασία με τις υπηρεσίες των ΗΠΑ, έδωσε τη λύση (δίκην γόρδιου δεσμού) μέσω της δικτατορίας, καταργώντας για περισσότερα από 7 χρόνια την κοινοβουλευτική δικτατορία της αστικής τάξης. Όταν αυτή η φάση έκλεισε το 1974, άνοιξε στην κυριαρχία της μια άλλη, που συνεχίζεται…

Πηγή: xatzikostas.gr / Alfavita

Δυο λόγια για τα γουναράδικα.

Δυο λόγια για τα γουναράδικα. Του Νίκου Σαραντάκου

Πηγή tvxs.gr

Φωτογραφία: Παναγιώτης Τζάμαρος/FosPhotos

Αρκετός θόρυβος έγινε στο Διαδίκτυο χτες για τη φράση Ραντεβού στα γουναράδικα, που χρησιμοποίησε προχτές σε αγόρευσή του στη Βουλή ο βουλευτής Καστοριάς του ΣΥΡΙΖΑ Βαγγέλης Διαμαντόπουλος. Παίρνω κι εγώ την αφορμή να γράψω δυο λόγια, έστω και με μια μικρή καθυστέρηση, μια και το θέμα αγγίζει τη φρασεολογία, που είναι ένα από τα κατεξοχήν ενδιαφέροντα του ιστολογίου, παρόλο που βρίσκομαι σε εξοχικό περιβάλλον και δεν έχω πρόχειρα τα βιβλία μου.
Καταρχάς, τι ακριβώς ειπώθηκε στην αγόρευση. Υπάρχει ένα βιντεάκι που παρουσιάζει το επίμαχο σημείο οπότε μπορούμε να το ακούσουμε, και η εξής μεταγραφή της αγόρευσης:
“Είμαστε αυτοί που θα ενώσουμε ξανά αυτόν τον κύκλο που έσπασε το σάπιο πολιτικό σας σύστημα: από το λαό στη Βουλή και ξανά στο λαό. Είμαστε έξω και ακούμε όλους αυτούς που δεν έχουν καταθέσεις, που δεν είναι στη λίστα Λαγκάρντ, που δεν έχουν να πληρώσουν το λογαριασμό του ρεύματος, του νερού, του τηλεφώνου, που δεν έχουν να ταΐσουν τα παιδιά τους. [...] Όλοι αυτοί μας λένε το εξής: Δεν εκβιάζονται, είναι αποφασισμένοι για ρήξη και ανατροπή. Έχουν την αποφασιστικότητα που θα πει αυτό που έλεγε και ο Άρης Βελουχιώτης όταν πήγαινε να δώσει τις μάχες για να ελευθερώσει αυτό τον τόπο: Ραντεβού στα γουναράδικα”.

Μου λένε πως ο κ. Πρετεντέρης, στο προχτεσινοβραδυνό δελτίο του Μέγκα, παρουσίασε τη φράση αυτή ως απειλή προς τους αντιπάλους, “θα σας γδάρουμε” και ως εμφυλιοπολεμικό κήρυγμα. Από τα συμφραζόμενα της ομιλίας του βουλευτή προκύπτει σαφώς ότι τη φράση τη λένε μεταξύ τους οι αποφασισμένοι, οπότε μια τέτοια ερμηνεία σαν του Πρετεντέρη είναι κακόβουλη, ακόμα κι αν δεν ξέρει κανείς τίποτε για την ιστορία του τόπου ή της φράσης.
Γι΄αυτό το τελευταίο, μπορούμε να πούμε δυο λόγια.

Καταρχάς, ο βουλευτής Καστοριάς, αν και αρμόδιος με το θέμα λόγω γουναράδων, κάνει ένα λαθάκι. Ο Άρης Βελουχιώτης δεν έλεγε, βέβαια, ραντεβού στα γουναράδικα, αλλά “Καλήν αντάμωση στα γουναράδικα”. Τη φράση αυτή την έλεγε συχνά και έχει καταγραφεί σε πολλές πηγές, ήταν αποχαιρετισμός προς συναγωνιστές αντάρτες, που ανήκαν σε άλλες μονάδες, όταν χωρίζονταν. “Πού θα ξανασυναντηθούμε;” είναι το υπόρρητο ή όχι ερώτημα. “Στα γουναράδικα” -δηλαδή, όλοι εμείς που έχουμε πάρει τα όπλα ενάντια στον κατακτητή, ξέρουμε πως η ζωή μας είναι υπό αίρεση.
Δεν είναι ακριβές αυτό που γράφεται κατά καιρούς, ότι η φράση του Άρη ειπώθηκε μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας -όπως είπα, ο Άρης την έλεγε συχνά και όχι μία φορά μόνο, την καταγράφει π.χ. ο Κοτζιούλας στο “Όταν ήμουν με τον Άρη”, όπου περιγράφονται περιστατικά του 1943-44. Είναι εντυπωσιακό ότι ο ιστότοπος 902.gr, που πρόσκειται στο ΚΚΕ, επιμένει ότι πρόκειται για μεταβαρκιζιανή  φράση -δεν ξέρω αν από λάθος ή από δημιουργική επανεπεξεργασία της ιστορίας.
Όμως η φράση δεν είναι επινόηση του Βελουχιώτη, όσο κι αν αυτός την έκανε γνωστή με αποτέλεσμα να ακούγεται και στα χρόνια μας. Πρόκειται για παροιμιόμυθο. Δυστυχώς δεν έχω πρόχειρη τη συλλογή του Δ. Λουκάτου (Νεοελληνικοί παροιμιόμυθοι) και δεν μπορώ να ελέγξω αν τη συμπεριλαμβάνει, πάντως παραλλαγές της βρίσκω στις Παροιμίες του Νικολάου Πολίτη. Βρίσκω εκεί μια φράση που λεγόταν στη Σωζόπολη “Θ’ ανταμωθούμε στα κιουρτζίδικα” (ο τόπος της αγοράς, όπου και τα γουναράδικα). Πιο χαρακτηριστικά, βρίσκω μια πιο αναπτυγμένη παραλλαγή:
Τ’ αλεπόπουλα ρώτησαν την αλεπού, “Πού θ’ ανταμωθούμε;” “Εις του γούναρη την κάδη”.

Γούναρης, φυσικά, ο γουναράς. Και η κάδη είναι ο κάδος, όπου τα δέρματα μουλιάζουν σε διάφορα υγρά για να μαλακώσουν κατά την κατεργασία τους. Ο Πολίτης σημειώνει ότι υπάρχει μύθος πίσω από τη φράση: όταν η αλεπού ανάθρεψε τα παιδιά της και τα μεγάλωσε ώστε να μπορούν πια μόνα τους να φροντίζουν την τροφή τους, εκεί που αποχαιρετιόντουσαν τα αλεπόπουλα τη ρώτησαν πότε θα ξανασυναντηθούν -και εκείνη, πολύπειρη, έδωσε αυτή την απάντηση. (Να διορθωθεί λοιπόν κι αυτό που έγραψε η Αυγή , ότι ο παροιμιακός χαιρετισμός ήταν ανάμεσα σε αλεπούδες, κουνάβια και άλλα γουνοφόρα ζούδια: ανάμεσα στην αλεπού και στα παιδιά της είναι το σωστό).
Ο Πολίτης προσθέτει ότι τη φράση τη λένε χαριτολογώντας φίλοι που αποχωρίζονται και δεν έχουν προοπτική να συναντηθούν στο κοντινό μέλλον. Παραπέρα, παραθέτει πάμπολλες αντίστοιχες παροιμίες σε άλλες γλώσσες, αν και σε καμιά δεν υπάρχει η έννοια της αντάμωσης, απλώς η διαπίστωση ότι όλα τα αλεπουδοτόμαρα τελικά καταλήγουν στον γουναρά.
Φαίνεται μάλιστα ότι την παροιμιακή φράση δεν την είπε πρώτος ή δεν την έλεγε μόνο ο Βελουχιώτης. Από πληροφορίες του φίλου Εαρίωνα στη Λεξιλογία , την ίδια φράση τη χρησιμοποιούσε η παλιά κλεφτουριά επί Τουρκοκρατίας, όπως τουλάχιστον παρουσιάζεται στην πατριωτική πεζογραφία (Δημ. Φωτιάδης, Λάππας, Σταμέλος). Το θέμα αυτό θέλω να το ψάξω λίγο περισσότερο, αλλά καθόλου δεν το αποκλείω, αφού οι σχέσεις μεταξύ κλεφτουριάς και εθνικής αντίστασης είναι πολυποίκιλες και εντονότατες. Από την άλλη, αν λεγόταν από τους κλέφτες, μάλλον θα το επισήμαινε ο Πολίτης.
Πάντως, μετά τον Βελουχιώτη, η φράση πέρασε στο λεξιλόγιο της διωκόμενης αριστεράς, όπως διασώζει το παρακάτω απόσπασμα από τον Ριζοσπάστη (15.6.1947) που το εντόπισε πάλι ο Εαρίων:Γέμισε το πόρτο από εξόριστους… όσο πάνε και μαζεύονται περισσότεροι –εξόριστοι και ντόπιοι. Να χαιρετήσουν τους αξιωματικούς του ΕΛΑΣ… Ο κόσμος από την προκυμαία χαιρετά… Προκυμαία και μαούνες ανταλλάσσουν ευχές. «Καλή αντάμωση»… Κι από τη μαούνα απαντούν: «Στα γουναράδικα». Είναι μια ευχή βγαλμένη από λαϊκή παροιμία. Την έλεγαν στον ΕΛΑΣ πριν από τις μάχες. Είναι κάτι σαν το «καλό βόλι» του 1821 και το «ψυχή βαθιά» της Αντίστασης. Συμβολίζει το θάρρος και την αυτοθυσία, την ελληνική παλληκαριά, την περιφρόνηση του θανάτου.
Νομίζω πως το απόσπασμα αυτό συνοψίζει πολύ καλά τη σημασία της φράσης όπως χρησιμοποιήθηκε, αλλά παραθέτω ένα ακόμα, από χρονογράφημα του Νίκου Παπαπερικλή (Φιλικού) στον Ριζοσπάστη, ο οποίος, αναθυμώντας το 1982 έναν παλιό του συναγωνιστή, γράφει:
Ορέ συναγωνιστή, λέει, χρόνια και ζαμάνια που έχουμε να ανταμώσουμε. Πώς μας τρώει και μας καταπίνει αυτή η απέραντη η Αθήνα! Κάποτε, θέλαμε δε θέλαμε, μας ένωνε ο φασισμός στη ρημάδα τη φυλακή, όπως οι αλεπούδες στα γουναράδικα.
Έχουμε δηλαδή μια παροιμιακή φράση που βασίζεται σε παροιμιόμυθο, που λεγόταν εδώ και αιώνες, κυρίως σαν αποχαιρετισμός φίλων (και ενδεχομένως από τους κλέφτες πριν το 1821) και την οποία συνήθιζε να τη λέει ο Άρης Βελουχιώτης όταν αποχαιρετιόταν με συναγωνιστές του στο βουνό. Εξαιτίας της χρήσης από τον Άρη Βελουχιώτη, η φράση ξανάγινε γνωστή και παροιμιακή, τώρα κυρίως μεταξύ των αριστερών.
Το θέμα τελειώνει θαρρώ εδώ, αλλά μια και είμαστε ιστολόγιο που λεξιλογεί, να επεκταθούμε λίγο. Η γούνα είναι λέξη μεσαιωνική, δάνειο από τα μεσαιωνικά λατινικά, κελτικής αρχής. Ο γουναράς ή γούναρης λέγεται και βυρσοδέψης, και ταμπάκης (τούρκικο, θαρρώ). Για την κατεργασία του δέρματος χρησιμοποιούσαν αρκετά δύσοσμα υλικά (ας πούμε, τα άφηναν δυο μέρες μέσα σε σκυλόσκατα) κι έτσι η γειτονιά των βυρσοδεψών, τα ταμπάκικα, έπρεπε να βρίσκεται στις παρυφές της πόλης. Όμως ήταν επάγγελμα επικερδές, ο δε Νικ. Πολίτης έχει και την παροιμία “Γουναράδες βρωμεροί – και στην τσέπη όλο φλουρί”, καθώς και διάφορες αντίστοιχες σε ευρωπαϊκές γλώσσες, που τις μεταφράζει, π.χ. βρωμερό τομαράκι, κουδουνιστό παραδάκι. Αυτά τα βρήκα καθώς έψαχνα στη συλλογή του Πολίτη για την παροιμία με τα γουναράδικα: έψαξα στην αλεπού (δεν ήταν εκεί), έψαξα στο λήμμα “γούνα”, χωρίς επιτυχία, τελικά το είχε στο λήμμα “ανταμώνω”!
Όσο για τη φράση του βουλευτή Διαμαντόπουλου, νομίζω ότι κακώς τράβηξε τόσο την προσοχή, ειδικά όταν στην ίδια συνεδρίαση ειπώθηκαν απρέπειες ολκής. Χτες υπήρξε και συνέχεια, αφενός αστεία και αφετέρου θρασεία. Αστεία από την βουλευτίνα Καστοριάς της Νέας Δημοκρατίας (χωρίς σχόλια ) και θρασεία από τον εκπρόσωπο του φιλοναζιστικού κόμματος, ο οποίος αποκάλεσε ‘εμφυλιοπολεμικές’ τις εκφράσεις. Σημειώνω ότι πρόκειται για τον πολιτικό απόγονο εκείνων που έγραφαν στα επίσημα ανακοινωθέντα τους “Εκ των ημετέρων απώλειες: είς Γερμανός”! Ε, ναι, έτσι ίσως εξηγείται.

Τα νεύρα μου…

Δημοσιεύτηκε στο : pitsirikos.net

 
Διαβάζω τις τελευταίες μέρες άρθρα, σχόλια κι ανακοινώσεις και με πιάνουν κάτι νεύρα απίστευτα. Έβγαλαν ανακοίνωση οι ανά την επικράτεια ενώσεις θεολόγων για το μάθημα των Θρησκευτικών και τον κίνδυνο απαξίωσής του στο νέο πρόγραμμα του Λυκείου. Για τα υπόλοιπα τίποτα. Για τις απολύσεις συναδέλφων, τις διαθεσιμότητες, τις καταργήσεις κλάδων, τις κινητοποιήσεις, τη φτώχεια, το επικείμενο κλείσιμο νοσοκομείων, τη φασιστική βία, την απαγόρευση διαδηλώσεων- σιγά σιγά κι απ΄ το πεζοδρόμιο να μην πολυενοχλούνε κιόλας- τον αποκλεισμό από την δημοσιότητα και δεν ξέρει κανείς πού να σταματήσει, τίποτα. Το μόνο που μας νοιάζει είναι τα θρησκευτικά. Αν αυξηθεί η διδασκαλία τους, όλα θα πάνε καλά. Ο θεός θα μας ανταμείψει.
Εξάλλου, ο ενημερωμένος περί την θρησκεία άνθρωπος τρέφεται με πνεύμα έτσι «συνάδελφοι»; Γι’ αυτό, μεθαύριο που θα βρεθεί όλη η Ελλάδα στο δρόμο να πεινάει -γιατί η μισή είναι ήδη-, μπορούν να αναλύουν την χριστιανική θρησκεία και την ανωτερότητά της και να χορταίνουν χωρίς να παχαίνουν. Ντροπή.
Έβγαλε ανακοίνωση το ΚΚΕ για το πρόγραμμα παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ. Ο μεγαλύτερος εχθρός της αριστεράς είναι η αριστερά έτσι « σύντροφοι»;
Εδώ ο κόσμος χάνεται κι εμείς κριτικάρουμε τα προσεχώς.
Τότε ας αφήσουμε την κυβέρνηση να εφαρμόζει το πρόγραμμά της ανενόχλητη- προφανώς είναι καλύτερο από του κακού ΣΥΡΙΖΑ. Μου θυμίζουν τους γιατρούς που τσακώνονται πάνω απ το κεφάλι του ασθενή για το αν θα πρέπει να γίνει εγχείρηση ή όχι κι αυτός πεθαίνει από έμφραγμα. Σώστε τον πρώτα και μετά το συζητάτε γιατί αν πεθάνει τέλειωσε η ιστορία. Ντροπή.
Παρακολούθησα την συνεδρίαση της Βουλής κατά την ψηφοφορία του πολυνομοσχεδίου και εντυπωσιάστηκα από το χειροκρότημα που εισέπραξε η απόσυρση του άρθρου για τις αποζημιώσεις των εργαζομένων της ΕΡΤ.
Μπράβο στους εθνοπατέρες που με αγώνα και κινδύνους κατάφεραν να κόψουν λεφτά από εργαζόμενους- άντε και στα δικά σας. Τώρα το έθνος μπορεί να προχωρήσει στο δρόμο του, δεν κινδυνεύει. Μα είναι δυνατόν;
Και καλά να το καταλάβω ότι δεν μπορείς να δώσεις αυξημένη αποζημίωση σε κάποιους, είναι δυνατόν να το πανηγυρίζεις σαν να νίκησες τον εχθρό; Αυτοί είναι ο εχθρός; Αντί να διεκδικούμε το να ανέβουμε όλοι μαζί να πανηγυρίζουμε που έχασαν κι άλλοι; Ντροπή.
Άκουσα και κάποιον να λέει ότι δεν με νοιάζουν οι βολεμένοι δημόσιοι υπάλληλοι, με νοιάζουν οι 1,5 εκατομμύρια άνεργοι του ιδιωτικού τομέα. Δηλαδή αν απολυθούν και οι δημόσιοι θα βρουν δουλειά οι ιδιωτικοί; Ή θα αισθανθούν καλύτερα γιατί άλλο να’ σαι μόνος σου κι άλλο με καλή παρέα; Ντροπή.
Διάβασα και την ανακοίνωση του υπουργού παιδείας ότι θα χτυπάνε κάρτα οι καθηγητές για να ξέρει το υπουργείο ποιοι δουλεύουν και να τσακώσει τους κοπανατζήδες και μου σηκώθηκε η τρίχα. Καλά το ωρολόγιο πρόγραμμα του κάθε σχολείου γιατί μπαίνει στο Survey (σύστημα καταγραφής δεδομένων σχολικών μονάδων, όπου μόνο το νούμερο εσωρούχων μας δεν γράφεται-χωρίς να΄ναι και σίγουρο αυτό).
Ή φαντάζεται κανείς ότι μπορεί να λείπει καθηγητής από τάξη και να μην το καταλάβει το σχολείο για να μην πω η περιοχή ολόκληρη; Ντροπή.
Θα κλείσουν 6 Νοσοκομεία μέχρι τέλος του Αυγούστου και δεν ξέρω πόσα άλλα- γιατί δεν τα λένε απ΄την αρχή φυσικά- κι εμείς καθόμαστε και κοιτάμε. Και αύριο που θα μας πούνε ότι σώσανε το κράτος από την σπατάλη και την κακοδιαχείριση κάποιοι θα χειροκροτήσουν κιόλας. Να δω όταν αρρωστήσουν που θα πάνε.
Θα μου πεις άμα το νοσοκομείο δεν έχει γιατρούς, νοσηλευτές, φάρμακα, κρεβάτια, σαπούνι να πλυθείς και χαρτί να σκουπιστείς τι το θες ,κάτσε σπίτι σου να πεθάνεις με την ησυχία σου. Ή μάλλον κάτσε στο δρόμο που έχει και καθαρό αέρα γιατί το σπίτι σου το πήρε η τράπεζα, το δημόσιο για χρέη, ή δεν ξέρω ποιος άλλος.
Μας κοροϊδεύουν μπροστά στα μούτρα μας; Και δεν ξεσηκώνεται όλη η Ελλάδα;
Φωνάζαμε για τους μετανάστες που μας έπαιρναν τις δουλειές, φεύγουνε οι μετανάστες, δεν έχουμε σε ποιόν να νοικιάσουμε τα σπίτια μας τώρα, και προσπαθούμε να τα πουλήσουμε, αλλά πού να βρεθεί αγοραστής.
Φωνάζουμε για τους δημόσιους υπάλληλους να απολυθούν και να καταργηθεί η μονιμότητα σύμφωνα με μια πρόσφατη δημοσκόπηση. Ούτε αυτοί θα μπορούν να νοικιάσουν σπίτι αύριο, ούτε να καταναλώσουν κάτι και πως θα στηριχθούν τα μαγαζιά; Που θα ανοίγουν και τις Κυριακές, γιατί ήταν τέτοια η κοσμοσυρροή προφανώς, που δεν προλάβαιναν να εξυπηρετηθούν τις καθημερινές.
Γινόταν διαδήλωση μπροστά στη Βουλή όταν ψηφιζόταν το πολυνομοσχέδιο και τα Μεγάλα , Μεγαλύτερα και Μέγιστα κανάλια ούτε πλάνο. Λες και δεν κουνιόταν φύλλο. Λες και καθόταν όλη η Ελλάδα ευτυχισμένη στον καναπέ της και παρακολουθούσε το μικρό σπίτι στο λιβάδι, ήσυχη ότι τώρα πια λύθηκαν τα προβλήματά της.
Και ούτε μια καταγγελία στο διαδίκτυο ούτε μια κίνηση εναντίον τους- κλείστε τη τη ρημάδα την τηλεόραση-.
Και τα τοπικά κανάλια που κινδυνεύουν από κλείσιμο – όπως έλεγαν, εξαιτίας του παιχνιδιού με τη Digea- αντί να αδράξουν την ευκαιρία και να ενημερώσουν τον κόσμο συνεχίζουν τα παιχνίδια των μεγάλων. Και οι βουλευτές συνεχίζουν να βγαίνουν στο δρόμο και να χαμογελάνε αυτάρεσκα. Νίκησαν τους κακούς. Ντροπή.
Το κράτος δημιουργήθηκε για να προστατεύει τους πολίτες του και όχι για να τους πολεμά και οι βουλευτές εξελέγησαν για να κάνουν μια δουλειά και όχι για να το παίζουν παντοδύναμα αφεντικά και να στέλνουνε τον κόσμο να πεθαίνει στο δρόμο. Μήπως πρέπει να το θυμηθούμε αυτό;
Και πείτε μου αγαπητοί συμπολίτες, συνάδελφοι, σύντροφοι, συναγωνιστές, συνάνθρωποι- ωραία τα συν- ποιοι από σας θα κερδίσουν κάτι αν βρεθεί κι άλλος κόσμος στην ανεργία, αν κατασχεθούν κι άλλα σπίτια, αν κλείσουν κι άλλες μικρές επιχειρήσεις; Δεν κερδίζουμε όταν χάνει ο άλλος, κερδίζουμε όταν ανεβαίνουμε μαζί με τον άλλο. Πότε θα το καταλάβουμε πια;
Δήμητρα
Μέλος του πληθυσμού της Ελλάδας
(Αγαπητή Δήμητρα, ακριβώς έτσι. Ντροπή. Σκεφτείτε, όμως, ξέρετε πολλούς που να ντρέπονται; Και πριν την χρεοκοπία, και μετά. Άνθρωποι που δεν ντρέπονται ψηφίζουν ανθρώπους που δεν ντρέπονται και όλοι συνεχίζουν να ζουν χωρίς να ντρέπονται. Λογικό, αν σκεφτείτε ποιοι είναι οι «επιτυχημένοι» στην ελληνική κοινωνία. Όλα τα καθάρματα. Όλοι οι ξεπουλημένοι, τα λαμόγια και οι βίζιτες. Όταν το κάθαρμα είναι το πρότυπο, δεν μπορείς να περιμένεις ντροπή από κανέναν. Μπορείς μόνο να απομακρυνθείς κάπως από τα καθάρματα. Να είστε καλά.)

Ελεύθερη Ελλάδα.

Ελεύθερη Ελλάδα. Του Σπύρου Μαρκέτου

πηγή tvxs.gr

 

Φωτογραφία: Φίλιππος Μεσσίνης/FosPhotos

Καθημερινά μιλάμε για ελευθερία, ιδίως στην Ελλάδα, χώρα γεννημένη από επανάσταση, και από τις ελάχιστες που έκαναν εθνικό ύμνο έναν Ύμνο στην Ελευθερία. Ωστόσο τι σημαίνει αυτή η λέξη; Για μερικούς να μπορείς να τρέχεις ανεμπόδιστος στην εθνική, για άλλους να έχεις καταναλωτικές επιλογές. Οι πολιτικοί φιλόσοφοι είναι πιο απαιτητικοί. Ο Ηζάια Μπέρλιν διέκρινε μεταξύ θετικής και αποθετικής ελευθερίας, δυο ανταγωνιστικών μεταξύ τους εννοιών. Αποθετική ελευθερία είναι, χονδρικά, η δυνατότητά σου να ζεις ελεύθερος από εξωτερικούς καταναγκασμούς, ενώ θετική ελευθερία η δυνατότητα που σού δίνει η κοινωνία να ζεις με τον τρόπο που εσύ ο ίδιος προτιμάς. Ο ιστορικός των ιδεολογιών Κέντιν Σκίννερ πρόσθεσε μια τρίτη μορφή ελευθερίας, γνωστή από παλιά, αλλά ιδιαίτερα επίκαιρη σήμερα.
Στην κλασική νομική και πολιτική θεωρία των ρωμαίων, έπειτα στον μεταρωμαϊκό κόσμο, και αργότερα στο ιδεολογικό σύμπαν που φώτισαν οι φιλελεύθερες επαναστάσεις, μεταξύ τους και η ελληνική του 1821, η βασική διάκριση των ανθρώπων ήταν μεταξύ ελεύθερων και υπόδουλων. Την ίδια ιδέα προεκτείνουν σύγχρονοι φιλελεύθεροι στοχαστές, όπως ο Σκίννερ. Ελευθερία δεν είναι η απλή απουσία εξωτερικών παρεμβάσεων, αλλά η γνώση ότι κανείς άλλος δεν κυριαρχεί επάνω σου, η απουσία εξάρτησης. Το να μη ζεις υποταγμένος ή εξαρτημένος. Υπόδουλος είσαι, αντίθετα, όταν άλλοι ασκούν κυριαρχία επάνω σου, ακόμη και αν δεν παρεμβαίνουν ενεργά στις καθημερινές σου υποθέσεις. Όταν χρειάζεται να λες ή να κάνεις πράγματα που δεν θέλεις, ενώ δεν μπορείς να πεις και να κάνεις εκείνα που θέλεις ή που πρέπει. Εκεί όπου υπάρχει προληπτική συμμόρφωση, δεν έχει ελευθερία.
Εμείς σίγουρα δεν απολαμβάνουμε την ελευθερία με τούτη την απαιτητική τρίτη έννοια, των αρχαίων. Η ελευθερία ως απουσία εξάρτησης, αντίληψη η οποία νωρίτερα δέσποζε, παραμερίστηκε στον καπιταλισμό, και πολύ φυσικά, αφού είναι ασυμβίβαστη με την κυριαρχία του κεφαλαίου. Σήμερα ωστόσο ξαναζωντανεύει σε απρόσμενους χώρους. Εξαπλώνεται σε ομάδες του πληθυσμού, ακόμη και συντηρητικές πολιτικά, οι οποίες νιώθουν αφόρητη την καθυπόταξη στις ανάγκες της καπιταλιστικής παραγωγής, ή ασκούν κριτική στον καπιταλιστικό πολιτισμό. Η ίδια αντίληψη αναπτύσσεται καθαρά στο λόγο των αναρχικών. Όταν εξουσιάζεσαι, όταν βρίσκεσαι sub potestate, δεν είσαι ελεύθερος.
Όπως γνωρίζουμε, εμείς βρισκόμαστε στο έλεος όχι μόνον του κεφαλαίου, αλλά και του χρέους· στην Ελλάδα του 2013 επίσημα αναγνωρισμένοι επικυρίαρχοί μας είναι οι δανειστές. Η οικονομική και πολιτική κρίση που βιώνουμε είναι, αν ιδωθεί από τη σκοπιά της ελευθερίας με τούτη την τρίτη έννοια, μια προσπάθεια καπιταλιστών και του πολιτικού τους προσωπικού να υποδουλώσουν τους λαούς της ευρωπαϊκής περιφέρειας. Υποδούλωση κατά κυριολεξία και με την τεχνική έννοια του όρου, διόλου μεταφορική. Βλέποντας το πώς ζούμε οι αρχαίοι θα έλεγαν πρώτα πρώτα ότι χρειαζόμαστε μια σεισάχθεια. Αν μπορούσαμε να τούς εξηγήσουμε το καπιταλιστικό σύστημα ίσως να δέχονταν ότι δεν είμαστε δούλοι κάποιου συγκεκριμένου προσώπου, αλλά δεν είμαστε ούτε και ελεύθεροι· και αν ο Αριστοτέλης μπορούσε να διαβάσει Μαρξ, πράγμα που θα έκανε σίγουρα μ’ ενδιαφέρον και σχεδόν εξίσου σίγουρα χωρίς ευχαρίστηση, μάλλον θα συμφωνούσε πως είμαστε συλλογικά δούλοι της καρκινωματικής κοινωνικής σχέσης του κεφαλαίου.
Απολαμβάνουμε άραγε εμείς σήμερα την ελευθερία με τις λιγότερο απαιτητικές έννοιες που δίνει στον όρο ο Μπέρλιν; Μετά την καταστροφή του κοινωνικού κράτους σίγουρα δεν μπορούμε να μιλάμε για θετική ελευθερία. Η οργανωμένη κοινωνία ματαιώνει την προσπάθειά μας να ζήσουμε όπως θέλουμε. Αλλά στην Ελλάδα των Μνημονίων έχει καταργηθεί η ελευθερία ακόμη και με την πιο περιορισμένη απ’ όλες έννοια, στοιχειώδη για τον φιλελευθερισμό, της αποθετικής ελευθερίας. Την περασμένη Δευτέρα αποδείχθηκε για μια ακόμη φορά πως δεν έχουμε ατομικές ελευθερίες,  όταν ο δικηγόρος Μπάμπης Κουρουνδής κι εγώ συλληφθήκαμε και παραπεμφθήκαμε σε δίκη με βάση τον Νόμο 3386/2005 (σύνδεσμοι:  http://tinyurl.com/l25u6oo , http://tinyurl.com/nynhc4w , http://www.efsyn.gr/?p=76520 , http://tinyurl.com/mu7sk7u ).  Ο νόμος αυτός στερεί την ελευθερία όπως και αν τήν εννοούμε. Θεσμοποιεί ένα καθεστώς απαρτχάιντ σε βάρος όλων όσοι είναι ή απλώς μοιάζουν να είναι πρόσφυγες, καθώς και την ποινική δίωξη όσων δεν αναγνωρίζουν στην πράξη αυτό το απαρτχάιντ. Θεωρεί κακούργημα το να ‘διευκολύνεις’ με οποιονδήποτε τρόπο μετανάστες χωρίς χαρτιά. Τέτοιοι νόμοι ισχύουν κι εφαρμόζονται μόνο σε ακραία αυταρχικά καθεστώτα.
Στο ελληνικό απαρτχάιντ είναι ριψοκίνδυνο να φιλοξενήσεις κάποιον άνθρωπο σπίτι σου αν δεν έχεις πρώτα πρώτα ελέγξει το διαβατήριό του. Απαγορεύεται να κεράσεις ένα σάντουιτς, ή να πιεις καφέ ή ένα ποτήρι κρασί μαζί με κάποιον που δεν ξέρεις. Ακόμη και αν βλέπεις ένα παιδί ή μια γιαγιά να σφαδάζουν στο δρόμο, απαγορεύεται να τούς οδηγήσεις στο νοσοκομείο ή και απλώς να τούς δώσεις ένα ποτήρι νερό προτού βεβαιωθείς πως έχουν δικαίωμα παραμονής στη χώρα. Αν είσαι γιατρός, δεν μπορείς νόμιμα να τούς περιθάλψεις. Αυτά δεν είναι φοβικές φαντασιώσεις αριστεριστών, αλλά νόμος του ελληνικού κράτους, που ισχύει από το 2005. Και εφαρμόζεται. Πολλοί νόμιζαν ότι ένας τέτοιος νόμος δεν μπορεί παρά να χρησιμοποιείται με διακριτικότητα. Η δίωξή μας απέδειξε το αντίθετο. Η αστυνομία και η δικαιοσύνη τόν επικαλούνται όσο πιο διασταλτικά μπορούν. Με σκοπό όχι να επιβάλουν το δίκαιο, αλλά να μας τρομοκρατήσουν ώστε να μην πλησιάζουμε οποιονδήποτε μοιάζει με πρόσφυγας. Και σε μεγάλο βαθμό έχουν πετύχει το σκοπό τους.
Όταν χρειάζεσαι αστυνομική άδεια για να φιλοξενήσεις σπίτι σου, τότε δεν είσαι ελεύθερος άνθρωπος. Όταν δεν μπορείς να συναναστραφείς όποιον θέλεις, δεν είσαι ελεύθερος άνθρωπος. Όταν ο νόμος σού απαγορεύει να φερθείς με στοιχειώδη ανθρωπιά, δεν είσαι ελεύθερος άνθρωπος. Σήμερα δεν είμαστε ελεύθεροι άνθρωποι. Είμαστε δούλοι των καπιταλιστών, οι οποίοι μας επιφυλάσσουν μια ζωή εξουθενωτικής εργασίας είτε ατελείωτης ανεργίας ώστε οι ίδιοι να συσσωρεύουν κεφάλαιο. Ακόμη χειρότερα, είμαστε ανδράποδα στα οποία ο νόμος, νόμος που εφαρμόζεται αμείλικτα, δεν αναγνωρίζει στοιχειώδη αστικά και ατομικά δικαιώματα, όπως το δικαίωμα της προσωπικότητας. Πρώτοι στερήθηκαν αυτά τα στοιχειώδη δικαιώματα οι μετανάστες, έπειτα όλοι μας. Η υποδούλωση των μεταναστών έγινε αρχή για να καταργηθεί θεσμικά η ελευθερία όλων.
Βρισκόμαστε εκεί όπου βρίσκονταν οι Ηνωμένες Πολιτείες πριν από τον Εμφύλιο Πόλεμο που χειραφέτησε τους σκλάβους, ή η Γερμανία το 1933, οπότε τραπεζίτες και βιομήχανοι παρέδωσαν την εξουσία στον Χίτλερ. Στην Ελλάδα μαύροι κι εβραίοι είναι σήμερα οι μετανάστες· αύριο, αν δεν νικήσουμε, θα είμαστε όλοι. Μπορούμε βέβαια να περιμένουμε να καταργήσει τους ανελεύθερους νόμους μια κυβέρνηση της αριστεράς (αν και προσώρας ο κορμός της προτιμά να μη δεσμεύεται σε τέτοια ζητήματα, και μάλλον τα παρασιωπά). Ασφαλέστερο θα ήταν αν, παραμερίζοντας τη λογική της ανάθεσης, όλες και όλοι κινητοποιούμασταν από σήμερα κιόλας για να τούς σβήσουμε στην πράξη. Αλλά για ν’ απολαύσουμε ξανά αμέριστη την ελευθερία μας, θα πρέπει τελικά ν’ ανατρέψουμε το σύστημα που μας κρατά υπόδουλους.

“ ... ο παράφορα ερωτευμένος με την ελευθερία ”

Αλέξανδρος Παναγούλης:

“ ... ο παράφορα ερωτευμένος με την ελευθερία ”

Οι αρχαίοι Έλληνες τιμούσαν με λαμπρότητα τον Αρμόδιο και τον Αριστογείτονα που εκτέλεσαν το 514 π.Χ. τον τύραννο Ίππαρχο, γιο του Πεισίστρατου. Αναγορεύτηκαν ελευθερωτές των Αθηνών, ανδριάντες στήθηκαν προς τιμήν τους, τραγούδια εξύμνησαν την πράξη τους ενώ θάφτηκαν τιμητικά στον Κεραμικό.

Οι σύγχρονοι Έλληνες, ως επί το πλείστον λησμονήσαμε τους ελευθερωτές μας. Ο Αλέκος Παναγούλης, που αποπειράθηκε να απαλλάξει τη χώρα από τον τύραννο Γεώργιο Παπαδόπουλο, δεν έχει ακόμη τιμηθεί από την Βουλή των Ελλήνων και την Πολιτεία. Κι έχουν περάσει σχεδόν 30 χρόνια από εκείνη την απόπειρα (1968).

Νομίζω ότι ήταν ο Μπρεχτ που είπε “αλίμονο στη χώρα που έχει ανάγκη από ήρωες”. Δυστυχώς η εποχή μας φαίνεται να έχει πάλι ανάγκη από ήρωες. Γιατί στα σκοτάδια της κάθε εποχής μόνο οι ήρωες μπορούν να ρίξουν φως με το να γίνονται οι ίδιοι ολοκαύτωμα. Και ο Αλέκος Παναγούλης ήταν το πιο φωτεινό παράδειγμα αυταπάρνησης και αυτοθυσίας.

Ο άνθρωπος που πρώτος επιχείρησε να λυτρώσει τη χώρα που γεννήθηκε η Δημοκρατία, βάζοντας τέλος στη ζωή του δικτάτορα Γεωργίου Παπαδόπουλου, ο άνθρωπος που σήκωσε στους ώμους του, όσο κανένας άλλος, την αξιοπρέπεια ενός ολόκληρου λαού. Όμως ο Παναγούλης έγινε ήρωας όχι με το θάνατο, αλλά με τη ζωή του. Ζούμε δυστυχώς σε μια εποχή λήθης, ακόμη και του πιο πρόσφατου παρελθόντος μας. Η μεταπολιτευτική μας Δημοκρατία με όλες τις αδυναμίες της, δεν παύει να είναι η πιο μακροχρόνια περίοδος σταθερότητας και ομαλότητας του σύγχρονου πολιτικού μας βίου. Αυτή όμως δεν ήρθε από μόνη της. Πολλοί υπέφεραν και θυσιάστηκαν για να έχουμε εμείς αυτά που έχουμε. Φοβάμαι ότι τους έχουμε ξεχάσει όλους.

Όσον αφορά τις συνθήκες του θανάτου του, τα ερωτηματικά εξακολουθούν να παραμένουν. Σε εκείνο το άψυχο κορμί που εναποθέτουν οι νοσοκόμοι στη μαρμάρινη κλίνη του νεκροθαλάμου, έζησε κάτι απ’ τον Ηρακλή και τον Οδυσσέα. Απ’ το Θεό και το Δαίμονα. Η πορεία του ένα προκλητικό φλερτ με τον κίνδυνο. Η ζωή του μια πρόβα θανάτου.

Το ελπιδοφόρο συμπέρασμα είναι ότι η Ελλάδα των θεών του Ολύμπου και αρχαίων μύθων εξακολουθεί και σήμερα να γεννά Ήρωες. Ένας από αυτούς είναι ο Αλέξανδρος Παναγούλης, ο παράφορα ερωτευμένος με την Ελευθερία.

Το παραπάνω άρθρο έγινε με τη συνδρομή του υπέροχου βιβλίου “Αλέξανδρος Παναγούλης. Πρόβες θανάτου”. Ο συγγραφέας Κ. Μαρδάς αναφέρει χαρακτηριστικά ‘έγραψα το βιβλίο αυτό εξ ονόματος όλων ημών των δειλών Ελλήνων, που απουσίαζαν, όταν εκείνος βασανιζόταν και αγωνιζόταν “δια την ημετέρων σωτηρίαν” ...’

Νικόλαος Κ.Παπανικολάου

Αντί προλόγου

ΘΕΛΩ

Θέλω να προσευχηθώ
με την ίδια δύναμη που θέλω να βλαστημήσω

Θέλω να τιμωρήσω
με την ίδια δύναμη που θέλω να συγχωρήσω

Θέλω να προσφέρω
με την ίδια δύναμη πού ’θελα στο ξεκινήμα

Θέλω να νικήσω
αφού δεν μπορώ να νικηθώ

31 χρόνια μετά ... Μέρος Ι
Έχουν περάσει τριανταένα χρόνια από την τραγική Πρωτομαγιά του 1976, και ο Αλέκος Παναγούλης έχει ξεχαστεί…

Η ελληνική κοινωνία, το ελληνικό κράτος ακόμα και τώρα, 39 χρόνια μετά την ηρωική απόπειρα της τυραννοκτονίας, τον φοβάται και δεν του συγχωρεί το γεγονός ότι παρέα με τους λίγους συντρόφους του, προσπάθησε να πετύχει το ακατόρθωτο: Να δολοφονήσει τον τύραννο και να επανέλθει με το λιγότερο δυνατό κόστος η Δημοκρατία….

O Παναγούλης ήταν πολύ μεγαλύτερος από τον καιρό του, πολύ μεγαλύτερος από τα δικά μας μέτρα και σταθμά, πολύ μεγαλύτερος από τις ανάγκες και προσδοκίες μιας γενιάς που πέρασε και πάει. Για αυτό και τον τυλίγουμε με την αμηχανία μας, για αυτό και τον παραδίνουμε στη σιωπή. Τον εξωθούμε στο περιθώριο γιατί δεν τον αντέχουμε, τον διώχνουμε από μέσα μας γιατί δειλιάζουμε να τον συλλογιστούμε. Τον εξωθούμε στην μοναξιά. Μια μοναξιά όμοια με εκείνη των αρχαίων ηρώων.

Ο Παναγούλης πέθανε. Άφησε πίσω του πράξεις και ποιήματα. Άφησε πίσω του την λαχτάρα του για αγώνα, για ανθρώπινες κοινωνίες, ανθρώπινες αξίες, ανθρώπινες ευαισθησίες. Για αντίσταση σε κάθε αφέντη, μεγάλο τιμονιέρη, πιστολά πρόεδρο, τεχνοκράτη, ορθολογιστή τραπεζίτη.

Από την Πρωτομαγιά του 1976 πέρασαν τριανταένα χρόνια και οι αξίες για τις οποίες αγωνίστηκε ο Παναγούλης πήγαν στην άκρη. Εκλογές γίνονται τακτικά - ωστόσο οι Αμερικάνοι βομβαρδίζουν όποια χώρα και πόλη επιθυμούν. Όλοι οι άνθρωποι είναι ίσοι - μα οι άνθρωποι της Δύσης πλουτίζουν πάνω στην πείνα των υπολοίπων ίσων συνανθρώπων τους. Οι πρώτοι νεκροί δεν πήραν ποτέ απάντηση με ενότητα και αγώνα.

Στα ελληνικά σχολικά βιβλία δεν θα διαβάσεις ούτε ένα από τα ποιήματα του. Τα ποιήματα του πια τα βρίσκεις σε ελάχιστα βιβλιοπωλεία. Η ελληνική πολιτεία τον φοβάται και επιδεικτικά τον αγνοεί .

Πολλοί απορούν - μα γιατί τούτες οι παραλήψεις; Μην ξεγελιόμαστε - δεν είναι παραλήψεις:

Ο Παναγούλης ενοχλεί όπως ενοχλούσε πάντα

Ο Παναγούλης ενοχλεί - ως μνήμη, ως ανθρώπινο σήμα, ως πολιτικό αίτημα. Ναι, ο Παναγούλης ενοχλεί και θα ενοχλεί για πάντα τους Μεγάλους Αδελφούς, τους Μεγάλους Αρχηγούς κι όλους τους ρουφιάνους τους, όσους λογαριάζουν τους ανθρώπους για υπηκόους, για σκλάβους, για υποτελείς, για καύσιμη ύλη στη μεγάλη μηχανή της Ιστορίας.

Ο Παναγούλης ενοχλεί γιατί δεν σκεπάζεται από τα ψέματά τους, τις δημαγωγίες τους, ενοχλεί γιατί δεν λογάριαζε μήτε το Μπογιάτι, μήτε το Κολοσσαίο, μήτε το Γκουαντανάμο, μήτε τις νυχτερινές περιπόλους των φιλήσυχων μα πάντα αγανακτισμένων πολιτών, μήτε καν το διάλειμμα για τις διαφημίσεις.

Ο Παναγούλης ενοχλεί γιατί δεν ήταν ελέγξιμος, διαπραγματεύσιμος, συζητήσιμος, ανταλλάξιμος, ενοχλεί γιατί δεν φοβότανε τίποτε και κανέναν…

Ο Παναγούλης ενοχλεί γιατί δεν μπορεί να ελεγχθεί, να οριοθετηθεί και να γίνει ηρωικό παρελθόν, γιατί δεν σταματιέται με τίποτε και με κανέναν, γιατί ρέει σαν παράφορο αίμα μέσα στις φλέβες μας, χαλάει την σύμπνοια των ιδεών.

Ο Παναγούλης ενοχλεί γιατί δεν γίνεται πετρωμένο αμίλητο άγαλμα, διαφημιστική αφίσα, σύνθημα μιας ένδοξης πλειοψηφίας.

Ο Παναγούλης ενοχλεί γιατί δεν τελειώνει - γιατί παραμένει και θα παραμείνει πάντα βαθιά ριζωμένος στις καρδιές μας……

31 χρόνια μετά … Μέρος ΙΙ

Κυκλοφόρησε το 2007 και μάλιστα κοντά στις ημέρες της Πρωτομαγιάς μια πολύτομη έκδοση με τίτλο «Ιστορία των Ελλήνων», σε πολλές χιλιάδες αντίτυπα, από μεγάλη αριστερή εφημερίδα. Στην πολυτελέστατη αυτή έκδοση και στον τόμο για την σύγχρονη Ελλάδα υπήρχε εκτενής αναφορά στην αντίσταση στα χρόνια της χούντας.

Σε ποιο πράγμα, όμως, δεν υπήρχε εκτενής αναφορά? Μα φυσικά στην απόπειρα τυραννοκτονίας κατά του δικτάτορα Παπαδόπουλου… Και για να είμαστε σαφείς δεν υπάρχει ΚΑΜΙΑ αναφορά στην πράξη του Αλέξανδρου Παναγούλη και των συναγωνιστών του.

Σκεφτείτε το λίγο, αγνοήθηκε η σημαντικότερη πράξη ενεργητικής αντίστασης κατά της χούντας, μια ενέργεια που θα μπορούσε να αλλάξει την πορεία της σύγχρονης Ελληνικής ιστορίας.

Αλλά και πέρα από προσωπικές εκτιμήσεις, αγνοήθηκε μια αντιστασιακή ενέργεια και μια οργάνωση που έχει την μοναδική καταδίκη σε θάνατο, αυτή του Αλέκου Παναγούλη.

Κινητοποιήθηκε η παγκόσμια κοινή γνώμη, παρενέβη ο Πάπας για να αποτραπεί η εκτέλεση του Αλέκου Παναγούλη και εμείς το «ξεχάσαμε» σαν να ήταν το πιο απλό, το πλέον αμελητέο γεγονός της σύγχρονης ιστορίας.

Θα αναρωτηθείτε προφανώς γιατί αυτή η σιωπή, γιατί αυτή η αδιαφορία, γιατί αυτή η προσπάθεια να ξεχαστεί κάτι τόσο αγνό και σπουδαίο συνάμα, γιατί αυτός ο φόβος?

Μια εύκολη λύση θα ήταν να το αποδώσουμε –ως Έλληνες που είμαστε- σε διεθνή συνωμοσία, σε σιωνιστικό δάκτυλο ή ακόμα και σε υπερατλαντικές πιέσεις.

Εμείς νομίζουμε ότι τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά: Πάνω από όλα ο Αλέκος δεν πουλάει για τα μέσα μαζικής παραπληροφόρησης. Αν είχαμε να πούμε στοιχεία και να δείξουμε φωτογραφίες –γιατί τότε δεν υπήρχαν κινητά να έχουμε βίντεο- με τις ερωτικές του περιπέτειες θα παίζαμε κάθε μέρα πρώτη είδηση.

Αν οι συναγωνιστές του ήταν θαμώνες του Fame Story και όλης γενικά της σαβούρας της ελληνικής τηλεόρασης τότε θα ήταν πολύ εύκολο έστω και από σπόντα να πούνε και δύο λόγια για τον Αλέκο, τώρα να τα πούμε που; Σε ποια εκπομπή; Σε ποιο δημοσιογράφο?

Όμως δεν φτάνει που ο Αλέκος δεν πουλάει, ήθελε ο άνθρωπος να είναι λέφτερος, και όπως είπε ο ποιητής, σκοτώστε τον. Ο Αλέκος Παναγούλης δεν πίστευε σε δόγματα και δοξασίες.

Ενώ έχουμε εμείς τους ήρωές μας, τα δικά μας παιδιά να τιμήσουμε, με τον Αλέκο θα ασχολούμαστε τώρα? Αν ο Αλέκος ήταν στο ΚΚΕ με τόσους Δήμους που ήλεγχε κατά καιρούς, θα βαριόμασταν να βλέπουμε προτομές και δρόμους Αλέκου Παναγούλη και διαδηλώσεις αποτυπώνοντας τη μορφή του σε λάβαρα.

Δεν του έφτανε όμως του Αλέκου που δεν ήταν στο ΚΚΕ, είχε πει τόσες φορές τον Ανδρέα Παπανδρέου προδότη και διασπαστή και τον συνέκρινε ευθέως με τον Μουσολίνι. Όπως καταλαβαίνετε αυτά δεν συγχωρούνται εύκολα. Έτσι αφού χάσαμε τους δύο από τους τρεις, ποιος περιμένατε να τον τιμήσει, η Δεξιά που πάντα πολεμούσε;

Να δούμε λίγο και την ουσία, τι πρότυπο δίνει ο Αλέκος Παναγούλης στην ελληνική νεολαία? Μάλλον όχι το πρότυπο που θέλουν οι κρατούντες. Όλοι αυτοί που κόπτονται και ανησυχούν για την Ελληνική νεολαία την θέλουν στον καναπέ, στην τηλεόραση, στην καφετέρια στο κολωνάκι και αλλού, ντυμένη trendy…

Μα το πρότυπο που δίνει ο Αλέκος Παναγούλης δεν είναι ούτε trendy, ούτε του καναπέ. Είναι ένα πρότυπο αγωνιστικό, επικίνδυνα αγωνιστικό απέναντι σε όλα αυτά που μας πνίγουν γύρω μας.

Το πρότυπο του Αλέξανδρου Παναγούλη είναι ένα πρότυπο Ελευθερίας, για τις ελευθερίες και τα δικαιώματα των λαών. Δεν είναι ένα πρότυπο αδιαφορίας, όταν δολοφονείται ο λαός του Ιράκ, του Αφγανιστάν, της Παλαιστίνης. Όταν η Κύπρος μας είναι ακόμα σκλαβωμένη από τον Αττίλα.

Όλα αυτά φοβίζουν και τρομάζουν. Σκέφτομαι ότι ακόμα και αν υπήρχαν αναφορές στον Αλέκο Παναγούλη στα σχολικά βιβλία, σήμερα σιγά σιγά οι «προοδευτικοί» δημοσιογράφοι και πολιτικοί θα άρχιζαν τη συζήτηση για την αφαίρεση των αναφορών γιατί πιθανόν προτρέπουν στην τρομοκρατία…

Για μας πάντα θα υπάρχουν τα λόγια του Αλέξανδρου Παναγούλη: 

Η Ελευθερία περισσότερο από δικαίωμα, είναι ΚΑΘΗΚΟΝ!

Αντί επιλόγου

"Μην αφήνετε τον εαυτό σας να παρασύρεται από τα δόγματα, τις στολές, τις δοξασίες, μην αφήνετε τον εαυτό σας να εξαπατάται από αυτόν που σας κυβερνά, από αυτόν που σας υπόσχεται, από αυτόν που σας φοβίζει, από αυτόν που θέλει να αντικαταστήσει έναν αφέντη μ’ έναν καινούργιο αφέντη, μην είστε κοπάδι, για το Θεό, μην καλύπτεστε πίσω από τα φταιξίματα των άλλων, να αγωνίζεστε, να σκέφτεστε με το μυαλό σας, να θυμάστε ότι ο καθένας είναι κάποιος, ένα πολύτιμο, υπεύθυνο άτομο, δημιουργός του εαυτού του, να το υπερασπίζεστε το εγώ σας, πυρήνα κάθε ελευθερίας, η ελευθερία είναι καθήκον, περισσότερο από δικαίωμα είναι καθήκον.

Ξέρεις κανέναν τρόπο να κάνει κανείς πολιτική χωρίς να μπει στην πολιτική των πολιτικών; Εγώ θέλω να κάνω πολιτική. Η πολιτική για εμένα είναι ένα καθήκον, είναι ένα μέσο για αγώνα. Σε τί ωφελεί να αγωνίζεσαι για την ελευθερία αν όταν υπάρχει λίγη ελευθερία δεν τη χρησιμοποιήσεις για να κάνεις πολιτική; Επιχείρησα να σκοτώσω έναν άνθρωπο για να μπορούμε να κάνουμε πολιτική, έσπειρα πόνο για να μπορούμε να κάνουμε πολιτική, πήγα στη φυλακή και στην εξορία για να μπορούμε να κάνουμε πολιτική: θα έπρεπε ίσως τώρα να αποτραβηχτώ στην ιδιωτική μου ζωή; .

Η επανάσταση δεν υπαγορεύεται. Υπάρχει μία και μόνο δυνατή επανάσταση κι είναι εκείνη που κάνουμε μόνοι μας, εκείνη που ωριμάζει στο κάθε άτομο, που αναπτύσσεται μέσα του αργά, με υπομονή, με ανυποταξία! Η επανάσταση είναι υπομονή, είναι ανυποταξία, δεν είναι βιασύνη, δεν είναι χάος, δεν είναι αυτό που σας διηγούνται οι δημαγωγοί με τη μαγική ράβδο. Μη δίνετε προσοχή σε όποιον σας υπόσχεται θαύματα, μη δίνετε προσοχή σε όποιον αναλαμβάνει να αλλάζει τα πράγματα ώσπου να πεις τρία σαν μάγος. Οι μάγοι δεν υπάρχουν. Τα θαύματα δεν υπάρχουν. Οι αρχηγοί σας κοροϊδεύουν, ηλίθιοι, που είστε συνηθισμένοι να σας σέρνουν όλοι από τη μύτη, να υποκύπτετε. Αυτή η επίφαση της δημοκρατίας μπορεί να σβήσει με ένα φύσημα αν ακολουθήσετε τις φλυαρίες των ψευτοεπαναστατών! Ας την κρατήσουμε σφιχτά τη λίγη αυτή ελευθερία που μας χαρίστηκε με το αίμα της Κύπρου. Χαρισμένη, ναι, και η χαρισμένη ελευθερία δίνει πάντοτε πικρούς καρπούς"

Αλέκος Παναγούλης

Αναρτήθηκε από ΟΡΓΗ ΛΑΟΥ

Χωρίς σχόλια!!!

ΦΕΚ με έδρα το... Βερολίνο!
Τελικά όλα μπορούν να συμβούν σε αυτή την χώρα. Ακόμα και η υπογραφή προεδρικών διαταγμάτων από το εξωτερικό. Αυτό ακριβώς έγινε σε προεδρικό διάταγμα που υπογράφεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κάρολο Παπούλια και τρεις συναρμόδιους υπουργούς, αφού ως τόπος υπογραφής αναγράφεται το Βερολίνο και όχι η Αθήνα!
Σημειώνεται ότι τότε ο κ. Παπούλιας (και μόνο αυτός) βρισκόταν σε επίσημη επίσκεψη στο Βερολίνο, παρ'όλα αυτά προφανώς έκανε ένα ... "διάλειμμα" για να υπογράψει το συγκεκριμένο ΦΕΚ για τους ψυκτικούς!

Το προεδρικό διάταγμα αφορά στον καθορισμό βαθμίδων επαγγελματικών προσόντων για την επαγγελματική δραστηριότητα της εκτέλεσης συντήρησης, επισκευής και επιτήρησης της λειτουργίας ψυκτικών εγκαταστάσεων και τις προϋποθέσεις για την άσκηση της δραστηριότητας αυτής από φυσικά πρόσωπα. Πρόκειται για το ΦΕΚ Α' 3 με ημερομηνία δημοσίευσης 8-1-2013.

Διαβάστε το ΦΕΚ εδώ

Μια νέα δημοκρατία

tvxsteam tvxs.gr/node/118865

Από το blog Στον πύργο

Το απομακρυσμένο νησί Έντελβαις αποτελεί μια από τις πλέον νεοσύστατες δημοκρατίες της υφηλίου και οι κάτοικοι του προσπαθούν να το αποδεικνύουν με την πρώτη ευκαιρία.

Κάποια μέρα λοιπόν, οι χίλιοι κάτοικοι του μικροσκοπικού αυτού νησιού μαζεύτηκαν για να συζητήσουν ένα φλέγον ζήτημα. Έπρεπε να αποφασίσουν αν θα καταδίκαζαν έναν συμπολίτη τους σε θάνατο.

Το θέμα ήταν σοβαρότατο κι ακολούθησε καυγάς μεγάλος. Η συζήτηση κράτησε μέρες, ενώ τα πνεύματα άναψαν, ακούστηκαν βαριές κατηγορίες ανάμεσα στους διαφωνούντες, που ύστερα μάλιστα έγιναν και απειλές.

Τελικά οι 501 ψήφισαν «Ναι» και οι 499 «Όχι» και έτσι ο συμπολίτης τους θανατώθηκε με συνοπτικές διαδικασίες. Γιατί όπως και να το κάνουμε οι κάτοικοι του νησιού Έντελβαις έτρεφαν βαθύ σεβασμό στις δημοκρατικές διαδικασίες.

Όμως μετά από όσα είχαν συμβεί, οι 501 θεώρησαν πως οι 498 [πλέον] διαφωνούντες αποτελούν σοβαρότατη απειλή για την εύρυθμη λειτουργία της κοινωνίας τους και για αυτό πρότειναν την εξορία τους. Εξάλλου, το νησί Έντελβαις δεν ήταν και τόσο ευρύχωρο.

Και αυτή τη φορά η συζήτηση κράτησε μέρες. Και αυτή τη φορά ακούστηκαν απειλές και κατάρες. Και αυτή τη φορά 501 ψήφισαν «Να φύγουν».

Οι 498 μάζεψαν τα μπογαλάκια τους κι έφυγαν χωρίς να πουν δεύτερη κουβέντα.

Ύστερα από αυτό κάποιοι πρότειναν πως τα σπίτια και τα χωράφια εκείνων που έφυγαν θα πρέπει να ανήκουν σε αυτούς που εξακολουθούν να μένουν στο νησί Έντελβαις. Και πάλι, όπως συμβαίνει σε μια υγιή δημοκρατία κάποιοι συμφώνησαν και κάποιο διαφώνησαν. Και πάλι κάποιοι έμειναν και κάποιοι αποχώρησαν. Πάντα δημοκρατικά.

Έχει περάσει αρκετός καιρός από τότε και πια έχουν μείνει 10 κάτοικοι στο νησί Έντελβαις.

Κι από ότι μαθαίνω περνάνε μια χαρά.

Πηγή: stonpyrgo.blogspot.gr

Φακδεμόλ: Ξεσκεπάζουμε την παρανομία από όπου κι αν προέρχεται

Της Αναστασίας Γιάμαλη

tvxsteam tvxs.gr/node/117694

Πενήντα οκτώ χιλιάδες πεντακόσια τετραγωνικά μέτρα διαθέσιμου ενοικιάσιμου χώρου, 90.000 τ.μ υπόγειων χώρων, 2100 θέσεις στάθμευσης... Ένα χωριό Τύπου που δεν ολοκληρώθηκε, ένα εμπορικό που απλώθηκε και μέχρι σήμερα έχει «εκκρεμότητες» με την δικαιοσύνη. Της Αναστασίας Γιάμαλη. 

Μια ιστορία θα σας πω, για ένα παράνομο εμπορικό. Ποιο άλλο από το Mall στο Μαρούσι, της Lamda Development, συμφερόντων - ποιών άλλων; Mα της οικογένειας Λάτση.  Α, και της HSBC Property Investements Ltd.
Τότε λοιπόν, την εποχή της χαράς, του κομπασμού και της Εθνικής υπερηφάνειας των Ολυμπιακών αγώνων. Τότε που, το σύστημα δεν είχε καταρρεύσει ώστε να χρειαστεί  να συμμαχήσει όπως κάνει σήμερα. Τότε που το ΠΑΣΟΚ και η Νέα Δημοκρατία ήταν ακόμη αντίπαλοι. Τότε που ο ΣΥΡΙΖΑ φώναζε μόνος του πως οι Ολυμπιακοί θα καταστρέψουν την οικονομία της χώρας. Τότε φύτρωσε ο σπόρος ενός μεγάλου σκανδάλου, που όταν μεγάλωσε, έγινε ένα τεράστιο εμπορικό. Τόσο τεράστιο, κι όμως τόσο αυθαίρετο, που το «ταρακούνησέ» μια κατσαρόλα... Ούτε χάρτινο νά ΄τανε...  Τότε μάθαμε, λίγο πιο απροκάλυπτα από ό,τι παλαιότερα (σημείο των τότε καιρών), ότι όταν το νομοθετικό πλαίσιο δεν βολεύει τον εκάστοτε επιχειρηματία, το νομοθετικό πλαίσιο αλλάζει.
Ένα από τα μεγαλύτερα εμπορικά των Βαλκανίων, είναι το πρώην Χωριό Τύπου των Ολυμπιακών Αγώνων. Δεν υπηρχε στον αρχικό σχεδιασμό: προσετέθη για να φιλοξενήσει περί τους 6.000 δημοσιογράφους σε 75.000 τ.μ. (!) για 15 ημέρες. Τελικά φιλοξένησε 1.600 γιατί -ω του θαύματος!- δεν ήταν έτοιμο στην ώρα του. Έκανε μάλιστα εγκαίνια ένα χρόνο μετά τους Ολυμπιακούς! Για να μπορέσει να οικοδομηθεί το «απαραίτητο» χωριό Τύπου, κατασκευής Lamda Development, αυξήθηκε δύο φορές ο συντελεστής δόμησης, εντάχθηκαν τα 43 στρέμματα του ΟΕΚ στον Άγιο Θωμά Αμαρουσίου και στο υπό κατασκευήν οικοδόμημα, αγνοήθηκαν αποφάσεις του ΣτΕ και του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και χορηγήθηκε κατ΄ εξαίρεση οικοδομική άδεια. Στα περισσότερα από αυτά, το χεράκι του έβαλε ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ, κ. Βενιζέλος! Ας τσεκάρει το προσωπικό του αρχείο, αυτό που μας αποκάλυψε οτι κρατάει, και θα δει πως με δική του πρωτοβουλία εκδόθηκε η άδεια...
Ποιον να πρωτοευχαριστήσει η Lamda Development; Τον Λαλιώτη, την  Βάσω Παπανδρέου ή τον Βενιζέλο; Τον Παυλόπουλο, τον  Παναγιωτόπουλο ή τον Σιούφα, που εγκαινίασε στα τέλη Νοεμβρίου του 2005 το Athens Mall (για να προλάβουν τις χριστουγεννιάτικες αγορές του πόπολου, τότε που έπαιρνε ακόμη δώρο), με κινηματογράφους, αλυσίδες εστιατορίων και καφέ χωρίς άδεια λειτουργίας (άδεια εδόθη δύο χρόνια μετά τα εγκαίνια...);
Ακόμη πιο αστείο είναι το γεγονός ότι  όλα αυτά ανήκαν στον ΟΕΚ μέχρι τον Φεβρουάριο του 2006, οπότε μεταβιβάστηκαν «δόξη και τιμή» στη Lamda. Η δέσμευση ότι εκεί που είναι το πάρκινγκ θα κατασκευαζόταν πάρκο 80 στρεμμάτων χάθηκε κάπου στην διαδρομή μεταξύ Far East Pack και  Village. Να μην ξεχνάμε πως και το Golden Hall, πρώην Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης, παραχωρημένο στη Lamda (ναι, και αυτό είναι της οικογένειας Λάτση!) από την Ολυμπιακά Ακίνητα Α.Ε. Την εταιρεία που «διαχειρίζεται την κληρονομιά των Ολυμπιακών Αγώνων» που πλήρωσαν οι φορολογούμενοι. Το Golden Hall μόλις το 2011 κρίθηκε νόμιμο από την Ολομέλεια του ΣτΕ, παρά την αντισυνταγματικότητα της παραχώρησης, ανοίγοντας τον δρόμο, ως δεδικασμένο, για το Μall Athens και για τόσα άλλα...
Πενήντα οκτώ χιλιάδες πεντακόσια τετραγωνικά μέτρα διαθέσιμου ενοικιάσιμου χώρου, 90.000 τ.μ υπόγειων χώρων, 2100 θέσεις στάθμευσης... Ένα χωριό Τύπου που δεν ολοκληρώθηκε, ένα εμπορικό που απλώθηκε και μέχρι σήμερα έχει «εκκρεμότητες» με την δικαιοσύνη.  Εμπρός, All in The Mall, Fun, Food, Fashion. Πηγαίνετε κι εσείς για μία shopping extravaganza κάτω από άσπρο τεχνητό φωτισμό, με ποπ μουσικούλες, κυλιόμενες σκάλες, πολυσινεμά, εποχικούς και επισφαλείς εργαζόμενους...
Όπως καταδικάζουμε την τρομοκρατία να καταδικάζουμε και την Παρανομία... Ε;

Τέσσερα σενάρια για τους επόμενους μήνες. Του Δ. Κωνσταντακόπουλου

tvxsteam tvxs.gr/node/115719

 

Φωτογραφία: Αλέξανδρος Κατσής/ FosPhotos

Μας διηγούνται τώρα, για πολλοστή φορά, την ιστορία ότι σωθήκαμε. Kανείς παγκοσμίως δεν την πιστεύει. Το πράγμα γίνεται σταδιακά όλο και πιο παράλογο. Αλλά στην ιστορία, ο παραλογισμός δεν είναι ένδειξη διανοητικής ανεπάρκειας. Είναι η βασικότερη προϋπόθεση για να σημειωθεί μεγάλη καταστροφή και η καλύτερη ένδειξη ότι πλησιάζει. Μωραίνει ο Κύριος ον βούλεται απωλέσαι. Αντιστρόφως, αυτός είναι ο κύριος λόγος που πρέπει να κάνουμε σωστή και ακριβή διάγνωση του προβλήματος που αντιμετωπίζουμε, έστω κι αν προκαλεί αρχικά τρόμο και απαισιοδοξία. Η ορθή διάγνωση δεν είναι ικανή, είναι όμως αναγκαία συνθήκη θεραπείας.
Το παράλογο ως μέσο σύγχυσης, τρόμου και καταστροφής
Ο παραλογισμός είναι και ο ίδιος εργαλείο αποσύνθεσης του πληττόμενου υποκειμένου. Ενσταλάζει τρόμο και σύγχυση, κλονίζει συθέμελα ανθρώπους, κοινωνίες και έθνη, τους καταστρέφει τη σκέψη, τη βούληση που στηρίζεται στη σκέψη και στη λογική, την αυτοεκτίμηση και την ασφάλεια. Σε ευρεία κλίμακα, είναι μέθοδος μετατροπής του ανθρώπου σε ανδράποδο, του πολίτη σε δούλο. Γι’ αυτό ο στρατός «παραδοσιακού τύπου» βάζει τους φαντάρους να φωνάζουν «ο γάιδαρος πετάει». Πρέπει να μπορούν να εκτελούν διαταγές ακόμα κι αν πεθάνουν ή είναι παράλογες. Κατά τον ίδιο τρόπο, πρέπει η Ελλάδα να εφαρμόζει ένα εκτεταμένο πρόγραμμα επιταχυνόμενης ηθικής, κοινωνικής, κρατικής και εθνικής «αυτοκατεδάφισης», λέγοντας όμως ότι πρόκειται για πρόγραμμα σωτηρίας!
Αυτό που συμβαίνει σήμερα στη χώρα ξεπερνάει κάθε φαντασία, δυνατότητα περιγραφής και ανάλυσης. Η ελληνική κοινωνία, το κράτος και το έθνος διαλύονται με τέτοια ταχύτητα, που θυμίζει εξέλιξη μεταστατικού καρκίνου στο τελευταίο στάδιο. Το μυαλό δεν προκάνει να συλλάβει, η ψυχή δεν θέλει να πιστέψει. Το χειρότερο δεν είναι ότι διαλύονται κοινωνικός ιστός, κράτος, έθνος – διαλύεται η ίδια η ιδέα της κοινωνικής και εθνικής αλληλεγγύης, κάθε κοινωνικό κεφάλαιο ή συμβόλαιο, κάθε εμπιστοσύνη στο κράτος. Δεν ξέρεις αν θα πάρεις ή όχι σύνταξη, η φορολογική πολιτική αλλάζει συχνότερα από τον καιρό, παραμένει άδηλο το νόμισμα της χώρας, δεν υφίσταται απολύτως καμία σταθερά στην ατομική και εθνική ζωή. Ακόμα κι αν η οικονομία έχαιρε άκρας υγείας, καμιά χώρα δεν θα άντεχε τέτοια πράγματα πάνω από εξάμηνο. Καταστροφή ιδεών και υλική καταστροφή αλληλοτροφοδοτούνται.
Οικονομικό Κραχ και Σπείρα Θανάτου
Θεμελιώδη αντικειμενικά μεγέθη, όπως ΑΕΠ και ανεργία, πάνε κυριολεκτικά στο διάβολο. Σπάσαμε τα ρεκόρ ύφεσης στην παγκόσμια οικονομική ιστορία, από άποψη έντασης και διάρκειας, και είμαστε πάντως για τα καλά στα επίπεδα του Κραχ του 1929. Η Ελλάδα συνεχίζει να καταστρέφεται. Κανείς οικονομολόγος παγκοσμίως δεν ισχυρίζεται το αντίθετο, φιλελεύθερος, κεϋνσιανός ή μαρξιστής. Ο όρος ύφεση (recession) που χρησιμοποιούμε είναι επιστημονικά αδόκιμος και παραπλανητικός. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει τυπικό κραχ (depression). (Αντιμετωπίζει επίσης μια εξίσου κρίσιμη παγκόσμια «επικοινωνιακή» καταστροφή, που δεν εξετάζουμε εδώ).
Η εσωτερική δομή μιας «σπείρας θανάτου» όπως η ελληνική, μοιάζει με την ροή του νερού σε επιταχυνόμενες κυκλικές τροχιές στον νεροχύτη προς το σημείο απορροής. Κάθε επιμέρους καταστροφή κρύβει μια μεγαλύτερη, όπως οι ρώσικες ματριόσκες. Συζητώντας αίφνης για τις φοβερές περικοπές μισθών, συντάξεων, παροχών, βλέπουμε λιγότερο την αφαίρεση ζωτικών πόρων από ταμεία, φορείς και κράτος, που θα οδηγήσουν αναπόφευκτα όχι στη μείωση, αλλά στην κατάργηση αύριο κάθε σύνταξης και περίθαλψης, ανεξαρτήτως του τι νομοθετεί η Βουλή.
Μαύρη Τρύπα: Η δυναμική της καταστροφής
Στο κεντρικό θέμα της εξέλιξης του ΑΕΠ, όλοι βλέπουν το βασικό, τη φοβερή βουτιά, λίγοι βλέπουν το χειρότερο. Στην Ελλάδα συμβαίνει κάτι πολύ παράξενο, ίσως μοναδικό στην ιστορία των καπιταλιστικών κρίσεων. ‘Όλες οι υφέσεις, ακόμα και οι βαθύτερες, ακολουθούν κατανομή Γκάους. Μετά από τόσα χρόνια, θάπρεπε να είχαμε περάσει το ναδίρ, αρχίζοντας σταδιακά την άνοδο. Τίποτα τέτοιο δεν υποδεικνύει η δυναμική των στατιστικών στοιχείων (κορυφαίοι μάλιστα παράγοντες του «μνημονιακού μπλοκ», σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις τους, κάνουν λόγο για ύφεση 10% του χρόνου!). Οι καμπύλες δεν οδηγούν σε επαναφορά του συστήματος σε ισορροπία, έστω και από πολύ χαμηλότερο σημείο στήριξης, αλλά τείνουν ασυμπτωτικά στο άπειρο, δηλαδή πλήρη κατάρρευση ή έκρηξη του οικονομικού και κοινωνικού σχηματισμού. Αυτό είναι το σημείο απορροής στον «νεροχύτη» του σχήματός μας, το σημείο δηλαδή που στριμώχνονται προς εξαφάνιση οι πιο ζωτικές κοινωνικές, κρατικές, εθνικές λειτουργίες.
Αυτό που υποδεικνύουν οι οικονομικές στατιστικές, συμπίπτει με την υποκειμενική αίσθηση καταρρέουσας χώρας, «βαρελιού χωρίς πάτο». Συμπίπτει επίσης με την εικόνα των δημοσκοπικών δεδομένων. Δεν «εξαερώνεται» μόνο το ΠΑΣΟΚ, «εξαερώνεται» το ελληνικό πολιτικό καθεστώς στην πραγματικότητα, ενώ εκπέμπεται μια σοβαρή προειδοποίηση στο σύνολο της σοσιαλδημοκρατίας, αν όχι όλου του πολιτικού εποικοδομήματος της μεταπολεμικής Ευρώπης. Ένα τρίτο του ελληνικού λαού βαθμολογεί με μηδέν το κοινοβούλιο και το 70% το αξιολογεί αρνητικά, στην κλίμακα εμπιστοσύνης της Metron (Νικολακόπουλος, Αυγή, 2.12). Η σχετική στασιμότητα επιρροής του ΣΥΡΙΖΑ και η θυελλώδης αύξηση της Χρυσής Αυγής συνιστούν επίσης σαφή ένδειξη ταχύτητας προσέγγισης καταστροφής.
Τις ίδιες ενδείξεις παίρνουμε και από την παιδική ψυχολογία. Τα παιδιά βλέπουν καθαρότερα από τους μεγάλους, παρόλο που οι μεγάλοι πιστεύουν το αντίθετο. Από μικρό κι από τρελλό μαθαίνεις την αλήθεια. Βλέπουν καθαρότερα γιατί δεν έχουν ούτε τα «φίλτρα» και τις προκαταλήψεις των μεγάλων, ούτε τους λόγους των τελευταίων να υποκρίνονται και να κοροϊδεύουν αυταπατώμενοι.
Ο Κούλογλου πήγε στη Νίκαια και τράβηξε σε ένα σχολείο τι ζωγραφίζουν τα μικρά παιδιά, για μια εκπομπή που έκανε στη ΝΕΤ (http://tvxs.gr/webtv/reportaz-xoris-synora/rxs-i-ellada-tis-katathlipsis-kai-tis-elpidas ) αφιερωμένη στις ψυχικές συνέπειες της κρίσης. Τα παιδάκια λοιπόν ζωγραφίζουν πολιτικούς που εκτελούνται γιατί «τα φάγανε» και άνεργες, μαυροφορεμένες γυναίκες που περπατάνε έχοντας φύγει από τα σπίτια τους. Υποδεικνύουν, εκτός των άλλων, μια πιθανή, αιματηρή κορύφωση της ελληνικής τραγωδίας.
Το «αιματηρό» σενάριο και ο «Μαύρος ‘Ηλιος»
‘Ένα τέτοιο σενάριο δεν είναι απίθανο αν θυμηθεί κανείς – τόκανε ο ιστορικός Μαζάουερ π.χ. – ότι η Ελλάδα, για λόγους ιστορικούς, γεωγραφικούς και κοινωνικούς, έχει συχνά το προνόμιο να συμπυκνώνει, ιδίως σε μεταβατικές εποχές, πολύ ευρύτερες αντιθέσεις. Εδώ έσπασε, το 1821, η ευρωπαϊκή νύχτα της Ιεράς Συμμαχίας, από δω ξεκίνησε η αποσύνθεση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, εδώ μπήκαν τα θεμέλια της ήττας του φασισμού και του ναζισμού στον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο, εδώ πρωτομπήκε ο κόσμος στον Ψυχρό Πόλεμο – μόνο που εδώ είχαμε το θλιβερό προνόμιο να τον ξεκινήσουμε με έναν «θερμότατο» εμφύλιο. Για το τι μπορεί να σημαίνει αυτό μας προειδοποίησε άλλωστε εγκαίρως, ως «μήνυμα από το μέλλον», η εξέγερση του Δεκεμβρίου 2008, με το μηδενιστικό της περιεχόμενο και τη φοβερή της βία, ένα τεράστιο ‘Όχι, χωρίς καθόλου Ναι.
Είμαστε η χώρα του Απόλλωνα. Το πιο συγκλονιστικό στις ζωγραφιές νομίζω πως ήταν ο μαύρος ήλιος που ζωγράφισε ένα παιδάκι, αντιστρέφοντας το πρόσημο του συμβόλου της ζωής και υποδεικνύοντας, με τη μεγαλοφυή λιτότητα των εξισώσεων του Νεύτωνα ή του Αϊνστάιν, την πορεία της χώρας μας και του κόσμου, συνθέτοντας στο ίδιο σύμβολο μέθοδο, κατεύθυνση, θρησκεία και προορισμό! Η Ελλάδα μετατρέπεται από κάθε άποψη στο οικονομικό, κοινωνικό, πολιτικό ισοδύναμο αυτού που οι αστροφυσικοί ονομάζουν «μαύρη τρύπα», ένα σώμα από την έλξη του οποίου δεν ξεφεύγει κανείς και που είναι ταυτόχρονα χαοτικός «ελκυστής» ευρωπαϊκής καταστροφής.
Σενάρια (και ΣΥΡΙΖΑ)
Αυτές οι «εξισώσεις» υποδεικνύουν αριθμό πιθανών σεναρίων, υποθέτουμε για τους επόμενους μήνες, όπως:
        • συνέχιση, εν σχετική «ηρεμία» και «αποδοχή», της μνημονιακής αυτοκαταστροφής
        • μεγάλη κοινωνική έκρηξη
        • πλήρης κατάρρευση κράτους ή υποσυστημάτων
        • κατάρρευση κυβέρνησης και εκλογική νίκη της αντιπολίτευσης
Το τελευταίο, για να μην αποτελέσει μεταβατικό σταθμό προς το δεύτερο ή τρίτο, να μην επιταχύνει απλά τις εξελίξεις, φορτώνοντας, άδικα, στην ελληνική αριστερά την ευθύνη μιας εθνικής τραγωδίας, προϋποθέτει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ θα σταθεί ικανός να πραγματοποιήσει αληθινό θαύμα σε πολύ σύντομο χρόνο, μετατρεπόμενος σε ένα εντελώς νέου τύπου, πολιτικό και ιστορικό, εθνικό υποκείμενο, μακριά από τα πρότυπα «ΠΑΣΟΚ» και «ΚΚΕ», έστω και χρησιμοποιώντας στοιχεία από την παράδοση δύο ρευμάτων με πολύ σημαντικό ρόλο στην ελληνική ιστορία.
Δημοσιεύτηκε στην «Ελλάδα αύριο», 5.12.2012